વિશ્ર્વનું સહુથી નીડર ઝનૂની બાધોડકુ પ્રાણી એટલે હની બેઝર

હની બેઝર સિંહ વાઘ દીપડા સાપ વિછી સહિત કોઈથી ડરતું નથી

શુધ્ધ મધ ઝેરી સાપ વિછી અને મગરના ઈંડા તેનો પ્રિય આહાર છે

હની બેઝર કલાકો સુધી અવિરત થાક્યા વીના લડી શકે છે

તમને કોઈ કહે કે આ જગતનું સહુથી વધુ નીડર બહાદુર ઝનૂની અને લડાયક પ્રાણી કયું છે તો તમે કોનું નામ આપશો? સિંહ વાઘ દીપડા ચિત્તા હાથી જંગલી કૂતરા કે મગરનું જ ને? પણ તો તમે આ જગતના સહુથી ખુંખાર, મહાલડાયક પ્રાણી વીશે કાંઈ જ નથી જાણતા. આવું જે પ્રાણી છે તે આ દુનિયાના કોઈ પ્રાણીથી ડરતું નથી. તેનું નામ છે “હની બેઝર”
યસ હની બેઝર આપણી પૃથ્વી પરના કોઈ પ્રાણીથી ડરતું નથી. એવું નથી કે તે મહાકાય છે. તેનું કદ સામાન્ય એવા કૂતરા જેટલું અને વજન માત્ર 20 થી 25 કિલો હોય છે, પણ આ વીસ પચ્ચીસ કિલોના એક કૂતરાના કદના પ્રાણીને વનરાજ સિંહે પણ રસ્તો આપી દેવો પડે છે. તેનું ઝનૂન, અવિરત લડવાની ક્ષમતા, લડવાના વ્યૂહ રચવાની કુશળતા અને તેના શરીરની વિશિષ્ટ રચના તેને બેજોડ બનાવે છે.
હની બેઝર મૂળ આફ્રિકી વંશનું એક કરોડ વર્ષનો ઈતિહાસ ધરાવતું એક નાનું એવું પ્રાણી છે. તેના જૂનામાં જૂના જે અશ્મિભૂત અવશેષો મળ્યા છે તે એંશી લાખ વર્ષ પ્રાચીન હોવાનું માનવામાં આવે છે. તેના હુમલાખોર સ્વભાવ અને જરૂરતના સમયમાં રક્ષણાત્મક ગેમ રમવાની તેની કુશળતાએ આ પૃથ્વી પરથી તેને લુપ્ત થવા દીધું નથી. અહીં એક સ્પષ્ટતા કરી દઉ કે ભારતમાં ક્યાંક ક્યાં જોવા મળતું “ઘોરખોદિયુ” એક જ કુળના પશુ છે પણ ભારતનું ઘોરખોદિયું હની બેઝરની ઘણી નબળી આવૃતિ છે. ઘોરખોદિયા પાસે એ ઝનૂન નથી હોતું જે હની બેઝરના અસ્તિત્વની ઓળખાણ છે. આ હની બેઝરનું વૈજ્ઞાનિક નામ મેલિવોરા કેપેન્સિસ છે અને તેને રેટલ પણ કહેવામાં આવે છે. રેટલ એટલે કે ચિચિયારી પાડવી. આ પ્રાણી લડતી વખતે સખ્ખત ચિચિયારીઓ કરતું હોવાથી તેને આ નામ આપવામાં આવ્યું છે.
તેના આ હની બેઝર નામ પાછળનું રહસ્ય એ છે કે હની બેઝર મધના ખૂબ શોખીન હોય છે. રોજ તેને કિલો બે કિલો મધ ખાવા જોઈએ છે. આ મધ તેને ક્યાંથી મળે છે તે જાણવું પણ ખૂબ રસપ્રદ છે. આફ્રિકાના ઘોર દુર્ગમ જંગલોમાં એક એવું પક્ષી હોય છે જે હની બેઝરને અગોચર જગ્યાએ આવેલા મધપૂડા સુધી દોરી જાય છે. તેના ધ્યાનમાં કોઈ મધપૂડા આવે ત્યારે તે ખાસ પ્રકારનો અવાજ કરી હની બેઝરને આમંત્રણ આપે છે. તેનો અવાજ સાંભળતા જ હની બેઝર દોડી આવે છે ને પછી આગળ પક્ષી ઊડતું જાય છે ને હની બેઝર તેની પાછળ હોય છે. મધપૂડો હાથમાં આવતા જ હની બેઝર તેના પર તરાપ મારી પુડા છીનવી લે છે. હજજારો માખીઓ તેને ડંખ મારે છે પણ તેની જાડી મજબૂત ચામડીમાં એકેય ડંખ ઉતરતો નથી. તે આ મધ નિરાતે ખાઈ લે પછી બાકી વધેલો ભાગ પેલા પક્ષીને આપી દે છે. આ પક્ષી અને હની બેઝર વચ્ચેનો આ સંબંધ લાખો વર્ષ જૂનો છે.
હની બેઝર ઝઘડો કરવાનું શોખીન પ્રાણી છે. તે કોઈપણથી પંગો લઈ લેવો એ તેની ચોવીસે કલાકની પ્રવૃતિ છે. પછી ચાહે તે સિંહ હોય વાઘ હોય દીપડો હોય જંગલી કૂતરા હોય હાથી હોય મગર હોય કે અત્યંત ઝેરી એવા કિંગ કોબ્રા કે બ્લેક મામ્બા સર્પ હોય. ઝેરીમાં ઝેરી વિછી, ગમ્મે તેવા ઝેરી સાપને હની બેઝર જીવતા ચાવી જાય છે. તેના શરીરમાં જે ઇમ્યુનિટી સિસ્ટમ હોય છે તે આ ઝેરને ન્યુટ્રલાઇઝ કરતા રસાયણોનો સ્ત્રાવ કરે છે, એટલે હની બેઝર જ્યારે કોઈ ઝેરી સાપ વિચ્છીને ખાઈ જાય ત્યારે વધુમાં વધુ તે બે ચાર કલાક સૂઈ રહે છે અને પછી ફરીને એ ઝેરી સાપ વિછીનુ અધૂરું ભોજન પૂરું કરે છે. હની બેઝર કોઈ પણથી બાખડી પડે છે ને મોટા ભાગે વિજયી જ બને છે. હની બેઝરને મગરના ઈંડા બહુ ભાવે છે અને તે ખાવા માટે મગરને ચેલેન્જ આપી તેની નજર સામે મગરના રહેઠાણમાં ઘૂસે છે.
હની બેઝરનું ચામડું એટલું જાડું અને મજબૂત હોય છે કે ભલભલા પશુ તેમાં દાંત કે નખ ભરાવી તેને મ્હાત કરવામાં સફળ રહેતા નથી. આવા કોઈ સિંહ વાઘ દીપડા કે મગરના જડબામાં તે આવી પણ જાય તો સહેજે હિંમત ગુમાવ્યા વીના 180 ડીગ્રીએ પોતાના શરીરને ટર્ન આપી સામેના પશુની પક્કડ છોડાવી દે છે. હની બેઝર મોટા ભાગે સામેના પશુના મોઢા પર સખ્ખત ઝડપે પ્રહાર કરી તેના દાંત ઝડબા હચમચાવી નાખે છે. તે એટલો લાંબો સમય સત્તત લડી શકે છે કે સિંહ વાઘ દીપડા જેવા પશુ તેની સામે અથડામણ ટાળવા છેલ્લે સુધી પ્રયાસ કરે છે પણ હની બેઝર તેમને ઉશ્કેરી ઉશ્કેરી લડવા માટે મજબૂર કરે છે.
જંગલી કૂતરા સખ્ખત ઝનૂની હિંસક અને આક્રમક પ્રાણી ગણાય છે. તેઓ આઠ દસનું ઝુંડ બનાવી પોતાના શિકારને થકવી દેવામાં માહેર હોય છે, પરંતુ આવા આઠ દસ જંગલી કૂતરાને એક હની બેઝર એકલું જ થકવી દે છે. તેની ઝડપ, મોઢા પર ઝડપી પ્રહાર કરવાની ખાસ ટેકનીક કૂતરાને મૂંઝવી દે છે. હની બેઝર હંમેશા એકલા જ રહે છે પણ તે એકે હજજારા હોય છે. આઠ દસ જંગલી કૂતરા તેને ઘેરી વળે તો પણ કલાકો સુધી તે તેમનો મુકાબલો કરી ઘણું કરીને વિજયી બને છે. ગમ્મે તેવી ઇજા તેના આત્મવિશ્વાસ અને ઝનૂનને તોડી શકતી નથી, ગમ્મે એવું ઝેર તેને મારી શકતું નથી. હની બેઝરના કરડવાથી નપુસંકતા આવવાની સંભાવના હોય છે. જંગલી પશુઓ આ વાતથી કુદરતી રીતે જ્ઞાત હોવાથી તેનાથી અથડામણ ટાળતા હોય છે.
સિંહ વાઘ દીપડા સામે તો તેને એટલું ખુન્નસ હોય છે કે તે સહુ પ્રથમ પ્રહાર તેની ઇન્દ્રિય પર કરવા પ્રયાસ કરે છે. તેનું કદ નાનું હોવાથી તે આ મોટા પ્રાણીની નીચે ઘૂસી તેને ત્રાહીમામ કરી દે છે. હાથીને તો તે ગુસ્સામાં પાગલ કરી મૂકે છે. પોતાની ઊંચાઈ કરતા અનેક ગણો ઊંચો કૂદકો મારી તે છેક હાથીની આંખ સુધી પંજો મારી લે છે. તેની ચપળતાના કારણે તે હાથી જેવા પ્રાણીની પક્કડમાં આવતું નથી. એક સિંહ હોય, એક દીપડો હોય એક વાઘ હોય તો પણ હની બેઝર એકલા જ આ ત્રણેય ને ફાઇટ માટે આમંત્રણ આપી મુકાબલો કરે છે.
આવું ખુંખાર હની બેઝર પોતાના બચ્ચાને દિલો જાનથી ચાહે છે. સિંહ દીપડા જેવા પશુ ક્યારેક તેના રેઢા બચ્ચા ને ઉપાડી જાય અને માતા હની બેઝરને ખબર પડે તો તેનો પીછો ગમ્મે તેમ કરી તેને છોડાવી લે છે. હની બેઝર પશુના પગલાંની છાપમાંથી તે કયું પ્રાણી છે અને કઈ દિશામાં ગયું છે તે પામી જાય છે. તે અત્યંત બુધ્ધીશાળી હોય છે અને આક્રમણ તેમજ બચાવની વ્યૂહરચનામાં માહેર હોય છે.
હની બેઝેનની આ તમામ ખાસિયતો ધ્યાનમાં રાખી ગિનિઝ બુક દ્વારા તેને વિશ્વના સહુથી નીડર લડાયક અને બહાદુર પ્રાણીનો ક્રમાંક એકનો દરજ્જો આપવામાં આવ્યો છે.