દર વર્ષે જગન્નાથની રથયાત્રા ધામધૂમથી નિકાળવામાં આવે છે. તેમાં ભાગ લેવા માટે દેશના ખૂણે-ખૂણેથી ભક્તો આવે છે. આ વખતે ભગવાન જગન્નાથની 147મી રથયાત્રા નિકાળવામાં આવશે. કેલેન્ડર અનુસાર, ભગવાન જગન્નાથની રથયાત્રા અષાઢ મહિનાના શુક્લ પક્ષની બીજી તારીખે નિકાળવામાં આવે છે અને તે શુક્લ પક્ષની અગિયારમી તારીખે સમાપ્ત થાય છે. તેથી, તૈયારીઓ ઘણા મહિના અગાઉથી શરૂ થાય છે. આ તહેવાર કુલ 10 દિવસ સુધી ચાલે છે. ભગવાન જગન્નાથના મંદિરના પ્રસાદની પોતાની આગવી વિશેષતા છે.
જગન્નાથ પુરીના મંદિરમાં ચઢાવવામાં આવતા ભોજનને મહાપ્રસાદ કહેવામાં આવે છે. તેને લેવા માટે દૂર-દૂરથી ભક્તો આવે છે. આ અર્પણ સ્થળ પ્રમાણે બદલાય છે. જગન્નાથ મંદિરમાં સ્થિત રસોડાને વિશ્વનું સૌથી મોટું રસોડું પણ કહેવામાં આવે છે. અહીં ભગવાન જગન્નાથ માટે 56 ભોગ પણ તૈયાર કરવામાં આવે છે.
- Advertisement -
હવે આવી સ્થિતિમાં મનમાં પ્રશ્ન થાય છે કે ભગવાનનો મહાપ્રસાદ માત્ર માટીના વાસણમાં જ કેમ બનાવવામાં આવે છે. ચાલો તેના વિશે વિગતવાર જાણીએ.
માટીનું વાસણ પવિત્રતાનું પ્રતીક છે
માટીને પવિત્ર તત્વ માનવામાં આવે છે. હિન્દુ ધર્મમાં, માટીને દેવી પૃથ્વીનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે, જે જીવન અને સમૃદ્ધિનો સ્ત્રોત છે. માટી પ્રકૃતિનું પ્રતિક છે અને જગન્નાથજી પ્રકૃતિ સાથે જોડાયેલા છે. માટીના વાસણોમાં પ્રતીકો બનાવીને ભક્તો પ્રકૃતિ પ્રત્યે કૃતજ્ઞતા વ્યક્ત કરે છે. માટીના ઘડા સાદગી અને નમ્રતાનું પ્રતીક છે. જગન્નાથજીને તમામ ભક્તો માટે સમાન માનવામાં આવે છે અને માટીના વાસણમાં બનેલી મૂર્તિ આ ભાવનાને દર્શાવે છે. તેથી ભગવાન જગન્નાથની મૂર્તિ માટીના વાસણમાં બનાવવામાં આવી છે.
માટીના વાસણ શુભતાનું પ્રતીક છે
હિન્દુ ધર્મમાં, માટીને દેવી પૃથ્વીનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે, જે જીવન અને સમૃદ્ધિનો સ્ત્રોત છે. એટલું જ નહીં, માટીના વાસણમાં બનેલો મહાપ્રસાદ ભગવાન જગન્નાથને ખૂબ પ્રિય છે. તેથી ભગવાન જગન્નાથનો મહાપ્રસાદ માટીના વાસણમાં બનાવવામાં આવે છે.
- Advertisement -
વિશ્વના સૌથી મોટા રસોડામાં મહાપ્રસાદ બનાવવામાં આવે છે
જગન્નાથ મંદિરમાં સ્થિત રસોડું વિશ્વનું સૌથી મોટું રસોડું કહેવાય છે. માટી અને ઈંટના બનેલા 240 સ્ટવ છે. આ સાથે 500 રસોઈયા 300 સાથીઓ સાથે મળીને 56 ભોગ તૈયાર કરે છે. અહીં ભોગ બનાવવાની પ્રક્રિયા પણ અલગ છે. અહીં સ્ટવ પર 9 વાસણો એક બીજા ઉપર રાખવામાં આવ્યા છે. જે નવગ્રહ, 9 અનાજ અને નવદુર્ગાનું પણ પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. ખાસ વાત એ છે કે ઉપર મૂકેલા વાસણમાં ભોજન સૌથી પહેલા રાંધવામાં આવે છે.
