ધોરણ 10 વિજ્ઞાન: બોર્ડની પરીક્ષામાં પાસ થવા અને સારા ગુણ મેળવવાની સ્માર્ટ રીત

પ્રસ્તાવના: ધોરણ 10 ની બોર્ડની પરીક્ષામાં વિજ્ઞાન વિષય ઘણા વિદ્યાર્થીઓને અઘરો લાગતો હોય છે. પરંતુ, જો લેટેસ્ટ બ્લૂપ્રિન્ટ અને પેપર સ્ટાઈલ મુજબ તૈયારી કરવામાં આવે, તો આ વિષયમાં સફળતા મેળવવી ખૂબ જ સરળ છે. બલદેવપરી સાહેબ દ્વારા રજૂ કરવામાં આવેલ આ માર્ગદર્શન વિડિયોમાં 2024 (અને આગામી વર્ષો) ની પરીક્ષાઓ માટે વિજ્ઞાન વિષયમાં પાસ થવા અને સ્કોરિંગ કરવા માટેની મહત્વની ટિપ્સ આપવામાં આવી છે.
1. નવી પેપર સ્ટાઈલ અને બ્લૂપ્રિન્ટની સમજ
વિજ્ઞાનનું પેપર કુલ 80 ગુણનું હોય છે, જેમાં ચાર વિભાગો (અ, ઇ, ઈ, ઉ) હોય છે.
વિભાગ અ (24 ગુણ): આ વિભાગમાં હેતુલક્ષી પ્રશ્ર્નો (ખઈચ, ખાલી જગ્યા, ખરા-ખોટા, એક વાક્યના પ્રશ્ર્નો) હોય છે. આ વિભાગ સ્કોરિંગ માટે ખૂબ મહત્વનો છે.
વિભાગ ઇ (18 ગુણ): 2 ગુણના પ્રશ્ર્નો.
વિભાગ ઈ (18 ગુણ): 3 ગુણના પ્રશ્ર્નો.
વિભાગ ઉ (20 ગુણ): 4 ગુણના લાંબા પ્રશ્ર્નો.
બ્લૂપ્રિન્ટ મુજબ કયા પ્રકરણમાંથી કેટલા ગુણનું પુછાય છે તે જાણવું અત્યંત જરૂરી છે. વિડિયોમાં સમજાવ્યા મુજબ, સરકાર દ્વારા જાહેર કરાયેલ નવી બ્લૂપ્રિન્ટમાં જનરલ ઓપ્શન (અથવા વાળા પ્રશ્ર્નો)ને કારણે હવે વિદ્યાર્થીઓ માટે પસંદગી કરવી સરળ બની છે.
2. પાસ થવા માટેના ’હાઈ વેઈટેજ’ પ્રકરણો
જો તમારે વિજ્ઞાનમાં સરળતાથી પાસ થવું હોય, તો નીચેના પ્રકરણો પર વધુ ભાર મૂકવો જોઈએ:
ક્ષ જૈવિક ક્રિયાઓ અને નિયંત્રણ-સંકલન: જીવવિજ્ઞાનના આ પ્રકરણોમાંથી મોટા પ્રશ્ર્નો અને આકૃતિઓ વારંવાર પૂછાય છે.
ક્ષ રાસાયણિક પ્રક્રિયાઓ: રસાયણ વિજ્ઞાનના પાયાના પ્રકરણોમાંથી સમીકરણો સંતુલિત કરવાના પ્રશ્ર્નો પૂછાય છે.
ક્ષ પ્રકાશ અને માનવ આંખ: આ પ્રકરણોમાંથી વક્રીભવન, પરાવર્તનના નિયમો અને આંખની ખામીઓ જેવા પ્રશ્ર્નો 4 ગુણ માટે આઈએમપી (ઈંખઙ) છે.
ક્ષ આપણું પર્યાવરણ: આ સૌથી સહેલું પ્રકરણ છે અને તે રોકડિયા માર્કસ અપાવે છે.
3. આકૃતિઓ અને સમીકરણોનું મહત્વ
વિજ્ઞાનમાં માત્ર લખાણ કરતા આકૃતિ અને પ્રયોગોનું મહત્વ વધુ છે.
ક્ષ માનવ પાચનતંત્ર, હૃદય, ઉત્સર્જનતંત્ર અને મગજની આકૃતિઓ દોરવાની પ્રેક્ટિસ કરવી.
ક્ષ રસાયણ વિજ્ઞાનમાં પ્રક્રિયાઓના સમીકરણો સાચા લખવાથી પૂરેપૂરા ગુણ મળે છે.
ક્ષ ભૌતિક વિજ્ઞાનમાં નાના દાખલાઓ (અરીસા અને લેન્સના સૂત્રો આધારિત) ગણવા.
4. પરીક્ષા માટે સ્માર્ટ ટિપ્સ
વિડિયોમાં જણાવ્યા મુજબ, પરીક્ષામાં લખાણની સ્પષ્ટતા ખૂબ મહત્વની છે.
ક્ષ મુદ્દાસર લખાણ: પ્રશ્ર્નનો જવાબ ફકરામાં લખવાને બદલે મુદ્દા પાડીને (ઙજ્ઞશક્ષતિં) લખવો.
ક્ષ હાઈલાઈટ: મહત્વના શબ્દો કે સૂત્રો નીચે અંડરલાઈન કરવી.
ક્ષ સમયનું વ્યવસ્થાપન: વિભાગ અમાં વધુ સમય ન બગાડતા મોટા પ્રશ્ર્નો માટે પૂરતો સમય રાખવો.
ક્ષ બ્લૂપ્રિન્ટ ડાઉનલોડ: વિદ્યાર્થીઓએ બલદેવ પરી સાહેબની વેબસાઈટ પરથી બ્લૂપ્રિન્ટ ડાઉનલોડ કરીને તે મુજબ જ રિવિઝન કરવું.
નિષ્કર્ષ:
વિજ્ઞાનમાં ડર રાખવાની જરૂર નથી. જો તમે બ્લૂપ્રિન્ટ મુજબ કયા પ્રકરણમાંથી 4 ગુણનો પ્રશ્ર્ન આવે છે અને કયામાંથી માત્ર 1 ગુણનો, તે સમજીને તૈયારી કરશો તો ચોક્કસપણે સારા પરિણામ મેળવી શકશો. આ વિડિયોમાં આપવામાં આવેલ માર્ગદર્શન દરેક વિદ્યાર્થી માટે પરીક્ષા સમયે દીવાદાંડી સમાન સાબિત થશે.
વધારે વિગતો અને બ્લૂપ્રિન્ટ માટે બલદેવપરી સાહેબની વેબસાઈટ ની મુલાકાત લઈ શકાય છે.
ધોરણ 10 વિજ્ઞાનની બોર્ડની પરીક્ષામાં સફળતા મેળવવા અને સારા ગુણ પ્રાપ્ત કરવા માટે ’હાઈ વેઈટેજ’ ધરાવતા પ્રકરણો પર ધ્યાન આપવું ખૂબ જ જરૂરી છે. વિદ્યાર્થીઓએ નીચે મુજબના પ્રકરણો અને મુદ્દાઓ પર વિશેષ ભાર મૂકવો જોઈએ:
જૈવિક ક્રિયાઓ અને નિયંત્રણ-સંકલન: જીવવિજ્ઞાનના આ પ્રકરણોમાંથી મોટા પ્રશ્ર્નો અને આકૃતિઓ, વારંવાર પૂછવામાં આવે છે. ખાસ કરીને માનવ પાચનતંત્ર, હૃદય, ઉત્સર્જનતંત્ર અને મગજની આકૃતિઓ દોરવાની પ્રેક્ટિસ કરવી જોઈએ.
પ્રકાશ અને માનવ આંખ: આ પ્રકરણોમાંથી વક્રીભવન, પરાવર્તનના નિયમો અને આંખની ખામીઓ,જેવા પ્રશ્ર્નો 4 ગુણ માટે અત્યંત મહત્વના (ઈંખઙ) છે.
રાસાયણિક પ્રક્રિયાઓ: રસાયણ વિજ્ઞાનના આ પાયાના પ્રકરણમાંથી, સમીકરણો સંતુલિત કરવાના પ્રશ્ર્નો પૂછાય છે. સમીકરણો સાચા લખવાથી પૂરેપૂરા ગુણ મેળવી શકાય છે.
આપણું પર્યાવરણ: આ પ્રકરણ સૌથી સહેલું છે અને તે પરીક્ષામાં ’રોકડિયા માર્કસ’ અપાવે છે.
વધુ ગુણ મેળવવા માટેની અન્ય ટિપ્સ:
1. વિભાગ અ પર ધ્યાન આપો: 24 ગુણના હેતુલક્ષી પ્રશ્ર્નો (ખઈચ, ખાલી જગ્યા, ખરા-ખોટા) સ્કોરિંગ માટે ખૂબ જ મહત્વના છે.
2. સ્માર્ટ લખાણ: પ્રશ્ર્નોના જવાબ ફકરામાં લખવાને બદલે, મુદ્દાસર (ઙજ્ઞશક્ષતિં) લખવા અને મહત્વના શબ્દો કે સૂત્રો નીચે, અંડરલાઈન (ઇંશલવહશલવિ)ં કરવી.
3. બ્લૂપ્રિન્ટનો ઉપયોગ: કયા પ્રકરણમાંથી 4 ગુણનો પ્રશ્ર્ન પૂછાય છે અને કયામાંથી 1 ગુણનો, તે બ્લૂપ્રિન્ટ દ્વારા સમજીને તૈયારી કરવાથી સમય બચે છે અને પરિણામ સુધરે છે.
4. ભૌતિક વિજ્ઞાન: આ વિષયમાં અરીસા અને લેન્સના સૂત્રો પર આધારિત ,નાના દાખલાઓ ગણવાની પ્રેક્ટિસ કરવી.