કિડની સ્ટોનમાં ઉપકારક આમલી

આમલી અમુક પરિસ્થિતિઓમાં લીવરના કોષોને ઓક્સિડેટીવ સ્ટ્રેસથી બચાવવામાં મદદરૂપ થઈ શકે છે

ડૉ. મનીષ આચાર્ય : નેચરોપેથ

આમલી એ માત્ર ખાટું ઉષ્ણકટિબંધીય ફળ નથી. તેના અનોખા રસાયણશાસ્ત્રએ બે બિલકુલ અલગ કારણોસર વૈજ્ઞાનિકોનું ધ્યાન ખેંચ્યું છે: પેશાબની પથરી બનવી અને લીવરનું સ્વાસ્થ્ય.
તેના સૌથી ખાસ તત્વોમાંનું એક છે ટાર્ટરિક એસિડ, એટલે કે એવું ઓર્ગેનિક એસિડ જેના કારણે આમલીનો સ્વાદ આટલો ખાટો લાગે છે. સંશોધકોએ તપાસ કરી છે કે ટાર્ટરિક એસિડ અને આમલીનો અર્ક પેશાબમાં સ્ફટિક બનાવતા ખનીજો સાથે કેવી રીતે પ્રતિક્રિયા કરે છે. કરન્ટ સાયન્સમાં પ્રકાશિત થયેલા એક અભ્યાસમાં ટાર્ટરિક એસિડ અને આમલીના અર્કની તપાસ કરવામાં આવી અને જાણવા મળ્યું કે પ્રયોગશાળામાં તે કેલ્શિયમ હાઇડ્રોજન ફોસ્ફેટના સ્ફટિકોની વૃદ્ધિને રોકી શકે છે. અન્ય સંશોધનોએ પથરી બનવા સાથે જોડાયેલા પેશાબના પરિબળો પર આમલીની સંભવિત અસરો શોધી છે.
પણ આમલીની કમાલ અહીં પૂરી નથી થતી. આમલીમાં કુદરતી રીતે પોલીફેનોલ્સ, ફ્લેવોનોઇડ્સ અને અન્ય એન્ટીઓક્સીડેન્ટ તત્વો હોય છે, જેની ઓક્સિડેટીવ સ્ટ્રેસ અને લીવર સંબંધિત જૈવિક પ્રક્રિયાઓ પર શું અસર થાય છે તેના પર સંશોધકો અભ્યાસ કરી રહ્યા છે. કેટલાક પ્રયોગશાળા અને પ્રાણીઓ પરના અભ્યાસો સૂચવે છે કે આ તત્વોમાં હેપેટોપ્રોટેક્ટીવ ગુણ હોઈ શકે છે, એટલે કે અમુક પરિસ્થિતિઓમાં તે લીવરના કોષોને બચાવવામાં મદદ કરી શકે છે. વૈજ્ઞાનિકોને રસ છે કે આ વનસ્પતિ તત્વો કોષીય તણાવ અને લીવરના કાર્ય સાથે જોડાયેલા માર્ગો સાથે કેવી રીતે કામ કરે છે.
આમલીને ખાસ કરીને રસપ્રદ બનાવે છે તે એ છે કે એક જ ફળમાં ઓર્ગેનિક એસિડ અને વનસ્પતિ તત્વો છે જેનો જીવવિજ્ઞાનના બે અલગ-અલગ ક્ષેત્રોમાં અભ્યાસ થઈ રહ્યો છે: ખનીજ સ્ફટિકોનું બનવું અને લીવરના કોષોનું રક્ષણ.
આ અજમાવી જુઓ: આમલીનો પલ્પ સૂપ, ચટણી, શાક, મેરીનેડ અથવા એક તાજગીભર્યા શરબતમાં ઉમેરો. તેનો તીખો ખાટો સ્વાદ તમારા ભોજનમાં એક અનોખો દેશી સ્વાદ ઉમેરવાનો સહેલો રસ્તો છે.
આમલી એ કિડનીની પથરી ઓગાળવાની સાબિત થયેલી સારવાર નથી કે તમારા લીવરની કુદરતી સફાઈ પ્રણાલીનો વિકલ્પ પણ નથી. જો કે, તેનું રસાયણશાસ્ત્ર સંશોધકોને તપાસવા માટે રસપ્રદ પ્રશ્નો આપે છે. ક્યારેક, તમારા રસોડામાં છુપાયેલી એક જાણીતી વસ્તુની વાર્તા તેના સ્વાદ કરતાં ઘણી વધુ જટિલ હોય છે.
આમલીને ખાસ કરીને રસપ્રદ બનાવે છે તે પ્રયોગશાળામાં શું થાય છે અને માનવ શરીરની અંદર શું થાય છે તે વચ્ચેનો તફાવત. પ્રયોગશાળામાં આમલીના તત્વો સ્ફટિકોની વૃદ્ધિમાં અવરોધ કરી શકે છે એ બતાવવું એ સંશોધકોને તપાસવા માટે એક સંભવિત કારણ આપે છે. પરંતુ પછીનો પ્રશ્ન વધુ અઘરો છે: શું ખરેખર આમલી ખાવાથી પેશાબના રસાયણશાસ્ત્રમાં એટલો ફેરફાર થાય છે કે લોકોમાં પથરી બનવા પર ખરેખર અસર પડે? આ જ વાત તેના લીવર સંશોધનને પણ લાગુ પડે છે. કોષો કે પ્રાણીઓમાં એન્ટીઓક્સીડેન્ટ પ્રવૃત્તિ રસપ્રદ છે, પરંતુ તે આપમેળે મનુષ્યોમાં લીવરની સારવાર બની જતી નથી. એટલા માટે આમલી એ પોષણ સંશોધન કેવી રીતે વિકસે છે તેનું એક સરસ ઉદાહરણ છે: પહેલા રસપ્રદ રસાયણશાસ્ત્ર, પછી માનવ પુરાવા.

શરીરને વધુ પડતો લાંબો સમય નિષ્ક્રિય ક્યારેય ન રાખો

ન્યુરોસાયન્સ કહે છે કે જ્યારે શરીર લાંબા સમય સુધી સ્થિર રહે છે, ત્યારે મન ઘણીવાર વધુ અવાજ કરવા લાગે છે. શારીરિક પ્રવૃત્તિ જ્યારે તેનું ધ્યાન માંગતી નથી, ત્યારે મગજ અંદરની તરફ વળી જાય છે, વાતચીતોને ફરી વાગોળે છે, ચિંતાઓનો રિયાઝ કરે છે અને એવી સમસ્યાઓનું પૃથક્કરણ કરે છે જેને ઉકેલવાની જરૂર જ નથી હોતી. ઘણા લોકો માટે, નિષ્ક્રિય દિવસ એટલે વધુ પડતું વિચારવાનો દિવસ.
આનું કારણ છે અંદરના વિચારો માટે બનેલું એક નેટવર્ક. જ્યારે તમે બહારની દુનિયા સાથે જોડાયેલા નથી હોતા, ત્યારે મગજનું ડિફોલ્ટ મોડ નેટવર્ક કામ સંભાળી લે છે: એ જ સિસ્ટમ જે દિવાસ્વપ્ન, આત્મ-ચિંતન અને મનથી ભૂતકાળ-ભવિષ્યમાં ફરવા પાછળ જવાબદાર છે. પ્રમાણસર હોય ત્યાં સુધી તે ઉપયોગી છે, પણ ત્યાં જ વધુ પડતું ઘૂંટવું પણ રહે છે, અને સ્થિર શરીર તેને આખું ઘર સોંપી દે છે.
હલનચલન ધ્યાનને પાછું બહાર ખેંચી લાવે છે. ચાલવું, દોડવું કે વજન ઉંચકવું તે માટે મગજે સંતુલન, લય, શ્વાસ અને તમારી આસપાસની પરિસ્થિતિ પર ધ્યાન રાખવું પડે છે. આ કામના ભારણમાં વારંવાર આવતા નકારાત્મક વિચારો માટે જગ્યા ઓછી રહે છે. એટલા માટે જ સોફા પર બેઠા બેઠા જે સમસ્યા મોટી લાગતી હતી, તે ચાલવાનું શરૂ કર્યાના દસ મિનિટમાં જ નાની લાગવા માંડે છે.
તે ચિંતા પાછળના રસાયણશાસ્ત્રને પણ બદલી નાખે છે. શારીરિક પ્રવૃત્તિ મૂડ સારો કરતા કેમિકલ્સ મુક્ત કરે છે, જેમાં શરીરના કુદરતી કેનાબીનોઇડ્સ પણ સામેલ છે, અને સમય જતાં તણાવની પ્રતિક્રિયાને ઝડપથી શાંત થવામાં મદદ કરે છે. તે BDNF ને વધારે છે, જે એક એવું પ્રોટીન છે જે યાદશક્તિ અને લાગણીઓના નિયંત્રણ સાથે સંકળાયેલા મગજના ભાગોને ટેકો આપે છે. હલતું-ચાલતું મગજ સ્થિર રહેવા માટે વધુ સક્ષમ હોય છે.
સ્થિરતા એટલે એ પણ કે શરીરને તેની તણાવ પ્રતિક્રિયા ક્યારેય પૂરી કરવાની તક જ નથી મળતી. ચિંતા તમને ક્રિયા માટે તૈયાર કરે છે, હૃદયના ધબકારા અને તણાવ વધારે છે. જ્યારે તે ઊર્જા ક્યારેય વપરાતી નથી, ત્યારે શરીર સક્રિય જ રહે છે અને મન સતત જોખમ શોધતું રહે છે. હલનચલન એ ચક્રને પૂરું કરે છે જે તણાવની પ્રતિક્રિયાએ શરૂ કર્યું હતું.
જ્યારે તમારા વિચારો ગોળ ગોળ ફરવા લાગે, ત્યારે વિચારીને બહાર નીકળવાનો પ્રયત્ન કરતા પહેલા હલનચલન કરો. 10 મિનિટ ઝડપથી ચાલવું, થોડા દાદરા ચડવા-ઉતરવા, કે થોડી બેઠકો મારવી એ ઘણીવાર આ ચક્રને તોડવા માટે પૂરતું છે. બહાર લયબદ્ધ રીતે હલનચલન કરવું સૌથી વધુ અસરકારક છે. બેસી રહેવામાંથી વારંવાર લેવાતા ટૂંકા વિરામ અવાજને વધતો અટકાવે છે.
ક્યારેક તમારે વધુ પડતા વિચારોમાંથી વિચારીને બહાર નીકળવાની જરૂર નથી હોતી. તમારે હલી-ચાલીને બહાર નીકળવાની જરૂર હોય છે. આગલી વખતે જ્યારે તમારા વિચારો ગોળ ગોળ ફરવા લાગે, ત્યારે એ નક્કી કરતા પહેલા કે આ સમસ્યાને તમારા ધ્યાનનો બીજો એક કલાક જોઈએ છે, 10 મિનિટ હલનચલન કરવાનો પ્રયત્ન કરો.

કસરત; સાચા અર્થનું બ્રહ્માસ્ત્ર

જો તાકાતની કસરત ગોળીના રૂપમાં મળતી હોત, તો લોકો તેને કદાચ અત્યાર સુધીની સૌથી શક્તિશાળી એન્ટી-એજિંગ દવા કહેત. પણ વજન ઉંચકવાથી જે થાય છે તેને બોટલમાં ભરી શકાતું નથી. કારણ કે તેની અસર માત્ર શરીરના એક જ ભાગ પર નથી થતી. તે લગભગ દરેક જગ્યાએ સંકેતો મોકલે છે.
શરૂઆત કરીએ એવી વસ્તુથી જેની મોટાભાગના લોકો ક્યારેય અપેક્ષા પણ ન રાખે: તમારી ચામડી. આધેડ વયની મહિલાઓ પર કરવામાં આવેલા 16 અઠવાડિયાના એક અભ્યાસમાં, રેઝિસ્ટન્સ ટ્રેનિંગથી ચામડીના અંદરના સ્તર (ડર્મિસ) ને જાડું થયું અને બિગ્લાયકેન નામના પ્રોટીનમાં વધારો થયો, જે ચામડીને મજબૂત રાખવામાં મદદ કરે છે, સાથે જ ચામડીના ઘડપણ સાથે જોડાયેલા બળતરાના સંકેતો ઘટ્યા. અને આ તો માત્ર શરૂઆત છે.
દરેક વખતે જ્યારે તમે વજન ઉંચકો છો, ત્યારે તમે હાડકાં બનાવતા અને જાળવતા કોષોને પણ પડકાર આપો છો. આ મહત્વનું છે કારણ કે ઉંમર વધવાની સાથે હાડકાંની ઘનતા વધુને વધુ મહત્વપૂર્ણ બને છે, અને મજબૂત હાડકાં જાળવી રાખવાથી પછીના જીવનમાં ફ્રેક્ચરનું જોખમ ઘટી શકે છે.
પછી છે તમારા સ્નાયુઓ. રેઝિસ્ટન્સ ટ્રેનિંગ સ્નાયુઓના સ્ટેમ સેલ્સને સક્રિય કરે છે અને દુર્બળ સ્નાયુઓ, તાકાત અને શક્તિ જાળવી રાખવામાં મદદ કરે છે. બીજા શબ્દોમાં કહીએ તો: તમે માત્ર આજ માટે સ્નાયુઓ નથી બનાવી રહ્યા. તમે આવતીકાલની નબળાઈ સામે રક્ષણ બનાવી રહ્યા છો.
તેની અસર ગરદનથી નીચે જ નથી અટકતી. કામ કરતા સ્નાયુઓ એવા સંકેતો છોડે છે જે મગજ સાથે સંપર્ક કરે છે. કસરત તણાવ ઘટાડી શકે છે, મૂડ સુધારી શકે છે અને BDNF વધારી શકે છે, જે એક એવું પ્રોટીન છે જે ચેતાકોષો અને યાદશક્તિને ટેકો આપવામાં સામેલ છે. તે લાંબા સમયની બળતરા ઘટાડવામાં, રિકવરીમાં મદદ કરવામાં અને માઇટોકોન્ડ્રિયાના કાર્યને સુધારવામાં પણ મદદ કરી શકે છે. કોષીય વૃદ્ધત્વ સાથે જોડાયેલા માર્કર્સ, જેમાં ટેલોમેર્સ અને માઇટોકોન્ડ્રિયાનું સ્વાસ્થ્ય સામેલ છે, તે પણ નિયમિત કસરત સાથે જોડાયેલા હોવાનું જાણવા મળ્યું છે.
વિચારો કે તેનો અર્થ શું થાય છે. ચામડી. મગજ. હાડકાં. સ્નાયુઓ. મૂડ. મેટાબોલિઝમ. બધા જ જીમમાં વિતાવેલા એક જ કલાકથી પડકારાઈ રહ્યા છે.
એટલા માટે જ તાકાતની કસરત ત્યારે વધુ રસપ્રદ બની જાય છે જ્યારે તમે તેને માત્ર “ફિટ દેખાવા” માટે લોકો કરે છે એવી રીતે જોવાનું બંધ કરો છો. તમે એ સિસ્ટમ્સને તાલીમ આપી રહ્યા છો જે નક્કી કરે છે કે તમે કેટલી સારી રીતે ઘરડા થશો. કદાચ આ જ સૌથી મોટો માનસિક બદલાવ છે. ધ્યેય માત્ર 40 વર્ષે સારું દેખાવાનો નથી. ધ્યેય 70 વર્ષે પણ મજબૂત, સક્ષમ અને સ્વતંત્ર રહેવાનો છે.
કારણ કે તમે ભવિષ્યમાં જે વ્યક્તિ બનશો, તે અત્યારે તમે વારંવાર જે કરો છો તેનાથી બની રહી છે. દરેક સ્ક્વોટ. દરેક પ્રેસ. દરેક ડેડલિફ્ટ. દરેક સેશન જે તમે લગભગ છોડી દેવાનું વિચાર્યું હતું પણ છતાં કર્યું.
તે બધું જ ભેગું થાય છે. કોઈ પણ ગોળી તમારા શરીરને પોતાની તાકાત વાપરવાથી મળતા સંપૂર્ણ સંકેતની બરાબરી કરી શકતી નથી.
તો આગલી વખતે જ્યારે તમે વજન ઉંચકો, ત્યારે યાદ રાખો: તમે માત્ર સ્નાયુઓ નથી બનાવી રહ્યા. તમે દાયકાઓ પછી જે શરીર તમારી પાસે હશે તેમાં રોકાણ કરી રહ્યા છો. 70 વર્ષે તમે કોણ હશો તે અત્યારે તમે શું કરો છો, કે શું નથી કરતા, તેનાથી જ બની રહ્યું છે.

મગજ પુખ્ત વયે પણ વિકસી શકે છે

વર્ષો સુધી લોકોને કહેવામાં આવતું હતું કે એકવાર તમે પુખ્ત બની ગયા પછી તમારું મગજ લગભગ વિકસીને પૂર્ણ થઈ જાય છે. નવા કોષો નહિ. કોઈ સાચું પુનર્જીવન નહિ. ઉંમર સાથે માત્ર ધીમો ઘટાડો.
પરંતુ ન્યુરોસાયન્સે આ ચિત્ર બદલી નાખ્યું. પુખ્ત વયનું મગજ પ્લાસ્ટિક રહે છે. અનુકૂલનશીલ. વૈજ્ઞાનિકો એક સમયે જે માનતા હતા તેના કરતાં જીવનમાં ઘણા મોડે સુધી પોતાને બદલવા માટે સક્ષમ.
તેમાં સામેલ સૌથી રસપ્રદ પદ્ધતિઓમાંની એકને કહેવામાં આવે છે: એડલ્ટ ન્યુરોજેનેસિસ. નવા ન્યુરોન્સનું નિર્માણ.
આ મહત્વનું છે કારણ કે આ નવા કોષો શીખવા, યાદશક્તિ અને મગજની અનુકૂલન કરવાની ક્ષમતા સાથે જોડાયેલા છે. અને આ પ્રક્રિયાને ટેકો આપતા ત્રણ મુખ્ય આધાર છે.
૧. તમારા મગજને પડકાર આપો.
કંઈક નવું શીખવાથી તમારા મગજને ન્યુરલ માર્ગો બનાવવા અને મજબૂત કરવાનું કારણ મળે છે. નવી કુશળતા. નવું વાતાવરણ. ઉકેલવા માટે નવી સમસ્યાઓ. તમારું મગજ ઉપયોગમાં લેવાથી પ્રતિક્રિયા આપે છે.
૨. તેને જરૂરી પોષક તત્વો આપો.
મગજને તંદુરસ્ત કોષો બનાવવા, રિપેર કરવા અને જાળવવા માટે જરૂરી કાચા માલની જરૂર હોય છે. DHA જેવા તત્વો, સાથે સાથે BDNF સાથે જોડાયેલા પરિબળો, તે વાતાવરણને ટેકો આપવામાં મદદ કરે છે.
પણ ત્રીજો આધાર કદાચ સૌથી શક્તિશાળી છે.
૩. તમારા શરીરને હલાવો. ખાસ કરીને એરોબિક કસરતથી.
કસરત એ BDNF વધારવાની સૌથી મજબૂત રીતોમાંની એક છે, જે ન્યુરોપ્લાસ્ટીસીટી અને લાંબા ગાળાના જ્ઞાનાત્મક કાર્ય સાથે સંકળાયેલું પ્રોટીન છે. તેનો અર્થ એ છે કે દરેક ચાલવું… દરેક દોડવું… દરેક સાયકલ ચલાવવી… હૃદયને કામ કરાવતું દરેક સેશન… કદાચ ફક્ત તમારી ફિટનેસ સુધારવા કરતાં ઘણું વધારે કરી રહ્યું છે. તે તમારા મગજને અનુકૂલન થવા માટે એક જૈવિક સંકેત પણ આપી રહ્યું હોઈ શકે છે.
અને આ જ તે ભાગ છે જેને મોટાભાગના લોકો ઓછો આંકે છે. તમારું મગજ માત્ર એવી વસ્તુ નથી કે જે ઉંમર સાથે ઘસાતું જાય છે. તમારી રોજિંદી ટેવો તે કયા વાતાવરણમાં ઘરડું થાય છે તેને ઘડવામાં મદદ કરે છે.
તમે શું શીખો છો. તમે શું ખાઓ છો. તમે કેટલું હલો-ચાલો છો. તમે વારંવાર તમારા મગજને શું કરવાનું કહો છો. આ બધું જ મહત્વનું છે.
સમય જતાં તમારું મગજ કેવી રીતે બદલાય છે તેના પર તમારું સંપૂર્ણ નિયંત્રણ ન પણ હોય. પરંતુ મોટાભાગના લોકોને ખ્યાલ છે તેના કરતાં તમારો પ્રભાવ ઘણો વધારે છે.
કારણ કે તમારું મગજ એક જગ્યાએ સ્થિર નથી. તે હજી પણ તમે તેને આપો છો તે જીવન પ્રત્યે પ્રતિક્રિયા આપી રહ્યું છે.
તો જો એક આદતને સાચવવા જેવી હોય, તો તે છે હલનચલન. તમારું શરીર વધુ મજબૂત બને છે. તમારું હૃદય વધુ મજબૂત બને છે. અને તમારા મગજને અનુકૂલન થવાનું ચાલુ રાખવાનું કારણ મળે છે.

મહાસાગરમાં ગરક છે મહા મ્યુઝિયમો

મોજાઓની નીચે એક વિશાળ, શાંત સંગ્રહાલય પડેલું છે જે માણસના હાથે બનેલા તમામ સંગ્રહાલયો કરતાં ઘણું મોટું છે. એવો અંદાજ છે કે પૃથ્વી પરના તમામ સંગ્રહાલયોને ભેગા કરતાં પણ વધુ ઐતિહાસિક કલાકૃતિઓ સમુદ્રની નીચે પડેલી છે.
સમુદ્રો ત્રીસ લાખથી વધુ વહાણોના ભંગાર, ખોવાયેલા શહેરો, પ્રાચીન વેપાર માર્ગો અને તો દરિયાના વધતા સ્તરે ગળી ગયેલા પ્રાગૈતિહાસિક લેન્ડસ્કેપ્સના અવશેષોને પોતાનામાં સમાવીને બેઠા છે.
દરેક ભંગાર વેપારીઓ, સંશોધકો અને એક સમયે મોજાઓ પર રાજ કરનારા સામ્રાજ્યોની વાર્તા કહે છે. પ્રાચીન ગ્રીસ અને રોમના ડૂબી ગયેલા વહાણોથી લઈને બીજા વિશ્વયુદ્ધની સબમરીન અને વસાહતી યુગના જહાજો સુધી, સમુદ્રનું તળિયું એ માનવ ઇતિહાસનું ટાઇમ કેપ્સ્યુલ છે.
એન્ટિકીથેરા મિકેનિઝમ જેવા ખજાના, જે વિશ્વનું પ્રથમ એનાલોગ કમ્પ્યુટર છે, તે પાણીની અંદરથી જ મળી આવ્યા હતા, જેણે પ્રાચીન ટેકનોલોજી વિશેની આપણી સમજને બદલી નાખી.
છતાં, આમાંના મોટાભાગના અવશેષો અસ્પૃશ્ય જ રહ્યા છે, સમુદ્રના અંધકાર અને ઊંડાઈ દ્વારા સુરક્ષિત. દરિયાઈ પુરાતત્વવિદો આશ્ચર્યજનક શોધો કરવાનું ચાલુ રાખે છે, જે ઘણીવાર જમીન પર ખુલ્લા પડેલા અવશેષો કરતાં ઘણી સારી રીતે સચવાયેલા હોય છે. પરંતુ સંશોધન ધીમું છે, જે ખર્ચ, ટેકનોલોજી અને સંરક્ષણ નીતિશાસ્ત્ર દ્વારા મર્યાદિત છે.
સમુદ્ર તેના રહસ્યોને ખૂબ સારી રીતે સાચવે છે અને દરેક ડૂબકી એવું કંઈક ઉજાગર કરી શકે છે જે ઇતિહાસને બદલી નાખે.
ખરેખર, વિશ્વનું સૌથી મોટું સંગ્રહાલય જમીન પર નથી; તે મોજાઓની નીચે છુપાયેલું છે, શોધાવાની રાહ જોઈ રહ્યું છે.

કોઈ પણ જાતના કૃત્રિમ રંગ રસાયણ વીનાનું અમેરિકન ફૂડ

બુરીટો બાઉલની અંદર શું છે તે જાણવા જેવું છે. અમેરિકામાં ચિપોટલે મેક્સીકન ગ્રીલ એકમાત્ર મોટી રેસ્ટોરન્ટ ચેઇન છે જેણે તેના 100% ખોરાકમાંથી તમામ કૃત્રિમ રંગો, સ્વાદ અને પ્રિઝર્વેટિવ્સ કાઢી નાખ્યા છે. તેના બદલે તે એવા શુદ્ધ ખોરાક પર આધાર રાખે છે જેને તમે ખરેખર ઓળખી શકો છો. હકીકતમાં, તેનું આખું મેનૂ માત્ર 53 સામગ્રીઓમાંથી બનેલું છે.
ફાસ્ટ ફૂડની દુનિયા કરતાં આ ઘણું અલગ છે, જ્યાં કૃત્રિમ એડિટિવ્સ, ખોરાકને લાંબો સમય ટકાવી રાખતા કેમિકલ્સ અને ફૂડ કલર સામાન્ય છે. ઘણા કોમર્શિયલ કિચનમાં જોવા મળતા પ્રોસેસિંગ એઇડ્સ, ઇમલ્સિફાયર્સ અને કૃત્રિમ વસ્તુઓની લાંબી યાદીને બાદ કરીને, ચિપોટલે બતાવ્યું છે કે તેના પર આધાર રાખ્યા વિના દરરોજ લાખો લોકોને ભોજન પીરસવું શક્ય છે.
ઘણા લોકો માટે આ પ્રકારની પારદર્શિતા મહત્વની છે. તમારા ખોરાકમાં બરાબર શું જાય છે તે જાણવાથી તમે કેવી રીતે ખાવા અને અનુભવવા માંગો છો તેની સાથે બંધબેસતા ભોજનને પસંદ કરવાનું ખૂબ સરળ બની જાય છે. તે એક એવું ધોરણ પણ નક્કી કરે છે જેનું પાલન કરવા માટે અન્ય ચેઇન્સ પર પણ દબાણ આવી શકે છે. જેમ જેમ વધુ લોકો સામગ્રીના લેબલ પર ધ્યાન આપે છે, તેમ તેમ સાદો અને ઓળખી શકાય તેવો ખોરાક એવી વસ્તુ બની રહી છે જે ગ્રાહકો અપેક્ષા રાખે છે, માત્ર બોનસ નથી.
અલબત્ત, શુદ્ધ સામગ્રીવાળું ભોજન હજુ પણ મોટા ચિત્રનો એક ભાગ છે. ભોજનનું પ્રમાણ, સંતુલન અને એકંદર ખાવાની ટેવ પણ મહત્વની છે. પરંતુ વાસ્તવિક, સાદી સામગ્રીથી શરૂઆત કરવી એ એક મજબૂત પાયો છે. ક્યારેક સૌથી સાદો ખોરાક જ એવો હોય છે જેને વારંવાર ખાવાનું મન થાય.

ચરબીનો જ્યાંથી પ્રારંભ ત્યાં જ તેનો અંત

તમારું શરીર જ્યાં સૌથી પહેલા ચરબી જમા કરે છે, ત્યાંથી જ તે સૌથી છેલ્લે ચરબી છોડે છે. એટલા માટે જ મોટાભાગના પુરુષો વહેલા હાર માની લે છે.
સાચું કહો, તમારા શરીરમાં સૌથી પહેલા ચરબી ક્યાં જમા થાય છે? પેટ પર? કમરની બંને બાજુ? છાતી પર? ચહેરા પર?
તમારો જવાબ તમારા ડાયેટ કરતાં તમારા જિનેટિક્સ વિશે વધુ કહે છે.
દરેક શરીરને ચરબી જમા કરવાની અલગ જગ્યા હોય છે. ઘણા પુરુષો માટે તે પેટ અને કમર હોય છે. થોડું વજન વધે અને સીધું ત્યાં જ જાય. અને પછી ચહેરો, જેમાંથી કોઈ બચી શકતું નથી. બે-ત્રણ દિવસ વધુ ખાઈ લો અને દરેક ફોટામાં ચહેરો ભરેલો દેખાય.
હવે વિચારો કે જ્યારે તમે તેને ઘટાડવાનો પ્રયત્ન કરો ત્યારે તેનો શું અર્થ થાય છે. તમે સારું ખાવાનું શરૂ કરો છો. વધુ મહેનતથી કસરત કરો છો. અઠવાડિયાઓ સુધી શિસ્ત રાખો છો. તમારા હાથ પાતળા દેખાય છે, ચહેરો તીક્ષ્ણ દેખાય છે, વજન કાંટા પર ઓછું થાય છે. પણ જે એક જગ્યાને કારણે તમે શરૂઆત કરી હતી, તેમાં કોઈ ફેરફાર જ થયો નથી.
એટલે તમે બધું જ શંકા કરવા લાગો છો. કદાચ બીજો ડાયેટ જોઈએ. કદાચ વધુ કાર્ડિયો જોઈએ. કદાચ ફેટ બર્નર. કદાચ રોજ 200 બેઠક-દંડ.
અને આમાંથી કોઈ જ જવાબ નથી.
દાયકાઓથી સંશોધન બતાવે છે કે એક જગ્યાની કસરત કરવાથી તેની ઉપરની ચરબી બળતી નથી. આપણું શરીર આ રીતે કામ જ કરતું નથી.
જેનો અર્થ એ છે કે ઉકેલ ખોટી વસ્તુ વધુ કરવાનો નથી. ઉકેલ એ સમજવાનો છે કે પડદા પાછળ તમારું શરીર ખરેખર શું કરી રહ્યું છે, અને તેને કામ પૂરું કરવા માટે જે જોઈએ છે તે આપવાનો છે.
તમારું શરીર જ્યાં આરંભ કરે છે ત્યાં ચરબી કેમ જમા કરે છે, તમારી તકલીફવાળી જગ્યા હંમેશા છેલ્લે કેમ રહે છે, ખરેખર કેટલો સમય લાગે છે, અને બે વસ્તુઓ જે સૌથી મોટો ફરક પાડે છે. તે સરળ છે. બસ મોટાભાગના લોકોને જે કહેવામાં આવ્યું છે તે નથી.
મોટાભાગના પુરુષો આ ક્યારેય શીખતા નથી. જેઓ શીખે છે તેઓ ચોથા અઠવાડિયે હાર માનવાનું બંધ કરી દે છે.
પેટ જે બદલાતું જ નથી તેનાથી અટવાઈ ગયા છો? અમારો નવો વિડીયો બરાબર બતાવે છે કે આવું કેમ થાય છે, ખરેખર કેટલો સમય લાગે છે, અને શું તેને ઝડપી બનાવે છે.

ધરતી પરની ચાર રહસ્યમય અજાયબીઓ

પૃથ્વી પરના ચાર સૌથી અસંભવ બાંધકામો એક એવા નિયમને તોડે છે જે આપણને કહેવામાં આવે છે કે તોડી શકાય નહિ. તો આમાંથી કયું માણસના હાથે બન્યું નથી? અહીં દરેક માટે દલીલ છે. તમે નક્કી કરો.

A. ગોબેકલી ટેપે
પૃથ્વી પરનું સૌથી જૂનું મંદિર, 11,500 વર્ષ પહેલાં કોતરાયેલું, ખેતી પહેલાં, લખાણ પહેલાં, પૈડા પહેલાં. જે લોકો પાસે કશું જ ન હતું તેમણે બનાવ્યું, પછી જાણી જોઈને દાટી દીધું. કેવી રીતે?

B. પુમા પુન્કુ
કઠણ જ્વાળામુખીના પથ્થરના બ્લોક્સ, કાચ જેવી સીધી ધાર સાથે કાપેલા, કાટખૂણે, એકદમ સીધી લીટીમાં છિદ્રો પાડેલા. લોખંડના ઓજારો નહિ. મશીન નહિ. ફક્ત પથ્થર અને રેતી, એવું આપણને કહેવામાં આવે છે. શું તમને આ સાચું લાગે છે?

C. બાલબેક
આ પાયામાં રહેલા પથ્થરોનું વજન દરેકનું 800 ટનથી વધુ છે. એક તો હજુ પણ ખાણમાં પડ્યો છે જેનું વજન 1,600 ટનથી વધુ છે. આજે પૃથ્વી પર એવી કોઈ ક્રેન નથી જે તેને ઉપાડી શકે. અને છતાં કોઈએ તેને બે હજાર વર્ષ પહેલાં ખસેડ્યો હતો.

D. ગીઝાનો મહાન પિરામિડ
અઢી મિલિયન બ્લોક્સ. સાચી ઉત્તર દિશા સાથે એટલી ચોકસાઈથી ગોઠવેલો કે આજે પણ આપણે માંડ સરખાવી શકીએ. એટલો વિશાળ કે એક પથ્થર કેવી રીતે ઉપાડ્યો હશે તેની આપણે હજુ પણ દલીલ કરીએ છીએ.

ચાર બાંધકામો. એક જવાબ. તમને શું લાગે છે કે આમાંથી કયું કોઈ માણસ બનાવી જ ન શકે?

કસરતો અને બોડી મિનરલ્સ

મોટાભાગના લોકો એવું માની લે છે કે જીમમાં અચાનક તાણ, દુખાવો, થાક કે નબળાઈ લાગવાનું કારણ ઓવરટ્રેનિંગ છે. પણ ક્યારેક કારણ એનાથી ઘણું સરળ હોય છે. અને ઘણું જલ્દી ઠીક થઈ શકે તેવું હોય છે.

તમે કરો છો તે દરેક કસરત બે ખનીજો પર આધાર રાખે છે જે લગભગ એકબીજાથી વિરુદ્ધ કામ કરે છે: કેલ્શિયમ અને મેગ્નેશિયમ. કેલ્શિયમ સ્નાયુને સંકોચવામાં મદદ કરે છે જેથી વજન ઉપડે છે. મેગ્નેશિયમ સ્નાયુને રિલેક્સ કરવામાં અને બીજી વાર માટે તૈયાર કરવામાં મદદ કરે છે. સંકોચો. રિલેક્સ. સંકોચો. રિલેક્સ. દરેક વખતે આમ જ.

અને તમે જેટલી વધુ સખત અને વારંવાર કસરત કરો છો, તેટલા આ ખનીજો વધુ મહત્વના બને છે.

અહીં જ લોકો થાપ ખાઈ જાય છે. ખેલાડીઓ, બોડી બિલ્ડરો અને વારંવાર કસરત કરતા લોકોમાં ધીમે ધીમે આ ખનીજોની કમી થવા લાગે છે અને તરત ખબર પણ પડતી નથી. અને પછી તકલીફો શરૂ થાય છે. ખેંચાણ આવવી. પગમાં બેચેની. ઊંઘ ન આવવી. તાકાત અચાનક અટકી જવી. ચીડિયાપણું. થાક. એવી વિચિત્ર લાગણી કે “શરીર થાકેલું છે પણ મન શાંત થતું નથી.”

એટલે તમે માની લો છો કે તમારો કસરતનો પ્લાન બગડ્યો છે. તમને લાગે છે કે વધુ એક દિવસ આરામ જોઈએ. તમે ઉંમરને દોષ આપો છો. તણાવને દોષ આપો છો. ઓવરટ્રેનિંગને દોષ આપો છો.

પણ ક્યારેક જે તકલીફ કસરતની લાગે છે તે ખરેખર પોષણની તકલીફ હોય છે.

આમ સમજો: તમારી પાસે શક્તિશાળી એન્જિન હોઈ શકે. તમે સખત મહેનત કરી શકો. તમારી પાસે પરફેક્ટ પ્લાન હોઈ શકે. પણ જો સિસ્ટમમાં સ્નાયુને સંકોચવા, રિલેક્સ કરવા અને રિકવર કરવા માટે જે જોઈએ છે તે જ ન હોય… તો છેવટે પરફોર્મન્સ બગડે જ.

હાઇ-પરફોર્મન્સ એન્જિનને પણ બળતણ તો જોઈએ જ. એટલા માટે જ જે લોકો નિયમિત કસરત કરે છે તેમના માટે મેગ્નેશિયમ અને કેલ્શિયમ ખૂબ મહત્વના છે.

સારી વાત એ છે કે, જો સમસ્યાનો ભાગ ઓછું પોષણ હોય, તો પૂરતા પ્રમાણમાં તેને પાછું લાવવાથી તમે કેવું અનુભવો છો અને કેવું પરફોર્મ કરો છો તેમાં નોંધપાત્ર ફરક પડી શકે છે. કોઈ જાદુઈ જીમ હેક છે એટલા માટે નહિ. પણ એટલા માટે કે તમે આખરે શરીરને એ ખનીજો આપી રહ્યા છો જેનો ઉપયોગ તે તમે કસરત કરો ત્યારે દરેક વખતે કરવાનો પ્રયત્ન કરતું હતું.

તો આગલી વખતે જ્યારે તમારા સ્નાયુઓમાં અસામાન્ય તાણ લાગે, ઊંઘ અચાનક બગડે કે તાકાત અટકી જાય… તો એવું ન માની લો કે તમારે ઓછી કસરત કરવાની જરૂર છે. વિચારો કે તમારી રિકવરી અને પોષણ ખરેખર તમારી કસરત સાથે તાલ મિલાવી રહ્યા છે કે નહિ.

કારણ કે ક્યારેક તમારા પરફોર્મન્સને રોકતી વસ્તુ તમારી કસરત નથી હોતી. તે વસ્તુ છે જે તમારા શરીરમાં બે કસરતો વચ્ચે ખૂટે છે.

શું તમે ક્યારેય નોંધ્યું છે કે જ્યારે તમે વધુ સખત કસરત કરતા હો ત્યારે ખેંચાણ, પગમાં બેચેની કે ખરાબ ઊંઘ વધી જાય છે?

ગાલ્વા ધ મેથેમેટિશ્યન

પેરિસ પાસેના એક નાના ગામમાં 25 ઓક્ટોબર 1811 ના રોજ એક છોકરાનો જન્મ થયો. નામ હતું એવારિસ્ત ગાલ્વા. તેના પિતા ગામના મેયર હતા અને રાજાશાહીના સખત વિરોધી હતા. એ જ વિચારધારા દીકરાના લોહીમાં પણ ઉતરી ગઈ હતી.
ગાલ્વા ગણિતમાં કમાલ હતો, પણ તેનું મગજ એટલું તેજ ચાલતું હતું કે તે બધું મનમાં જ ઉકેલી નાખતો અને બોલીને સમજાવી શકતો ન હતો.
1828 માં તે ફ્રાન્સની સૌથી મોટી ગણિત સંસ્થા, ઇકોલ પોલિટેકનિકની પરીક્ષામાં નાપાસ થયો. કહેવાય છે કે પરીક્ષકે પુરાવો માંગ્યો ત્યારે તેણે ચિડાઈને કહી દીધું કે આ તો સાવ સ્પષ્ટ છે.
પછી આવ્યું 1829. એક પાદરી સાથેના વિવાદ પછી તેના પિતાએ આત્મહત્યા કરી લીધી. થોડા જ દિવસો પછી ગાલ્વા ત્રીજી વાર પણ એ જ સંસ્થામાં નાપાસ થયો.
આ દરમિયાન તેણે સમીકરણો પર એક ક્રાંતિકારી સિદ્ધાંત લખીને વિજ્ઞાન અકાદમીમાં મોકલ્યો. પણ ફુરિયરના મૃત્યુ પછી તેનું કામ ખોવાઈ ગયું. બીજી વાર પ્વાસોએ તેને “સમજની બહાર” કહીને પાછું મોકલી દીધું.
ગાલ્વા ગુસ્સામાં હતો. તેણે રાજાશાહી વિરુદ્ધ ખુલીને બોલવાનું શરૂ કર્યું, સ્કૂલમાંથી કાઢી મુકાયો. એક ભોજન સમારંભમાં તેણે રાજાના નામનો જામ ખંજર સાથે ઉઠાવ્યો. ધરપકડ થઈ, પછી છૂટી પણ ગયો, પણ 14 જુલાઈ 1831 ના રોજ ફરી પકડાયો અને લગભગ દસ મહિના જેલમાં રહ્યો.
મે 1832 માં એક રહસ્યમય દ્વંદ્વયુદ્ધ નક્કી થયું. કોની સાથે અને કેમ, આજ સુધી સાફ નથી. કહેવાય છે કે તેણે છેલ્લી રાતે પોતાનું આખું ગણિત મિત્રને પત્રમાં લખી નાખ્યું. પાનાની કોર પર લખ્યું, “મારી પાસે સમય નથી.”
બીજી સવારે તેના પેટમાં ગોળી વાગી. બીજા દિવસે હોસ્પિટલમાં તેનું મૃત્યુ થયું. ઉંમર માત્ર 20 વર્ષ હતી.
પણ તેનું કામ મર્યું નહિ. 1846 માં લિયુવિલે તેને છાપ્યું અને દુનિયાને ખબર પડી કે ગાલ્વાએ ગણિતને હંમેશા માટે બદલી નાખ્યું છે. આજે બીજગણિતનો આખો સમૂહ સિદ્ધાંત તેની જ દેન માનવામાં આવે છે.
જેને ત્રણ વાર રિજેક્ટ કરવામાં આવ્યો, આજે તે જ ગણિતના સૌથી મોટા નામોમાં ગણાય છે.
જો ગાલ્વાને થોડો વધુ સમય મળ્યો હોત તો શું થાત?

અમેરિકામાં વેક્સિન પોલિસી અંગે પુનર્વિચાર

અમેરિકામાં ફ્લોરિડા અને અન્ય કેટલાક રાજ્યોની રસી નીતિએ માતા-પિતાની પસંદગી, જાહેર આરોગ્ય અને સ્કૂલની જરૂરિયાતો વિશે મોટી ચર્ચા જગાવી છે.
દરેક રાજ્યમાં રસીના નિયમો અલગ-અલગ હોય છે, અને આ નિયમોમાં ફેરફારની અસર પરિવારો, વિદ્યાર્થીઓ અને સમુદાયના સ્વાસ્થ્ય પર પડી શકે છે. મહત્વની વાત એ સમજવાની છે કે બરાબર કઈ જરૂરિયાતો બદલાઈ રહી છે, કઈ છૂટછાટ લાગુ પડે છે, અને બાળકો અને સંવેદનશીલ સમુદાયોના રક્ષણ વિશે જાહેર આરોગ્ય નિષ્ણાતો શું કહે છે.
શું માતા-પિતાને રસી અંગે નિર્ણય લેવાની વધુ સ્વતંત્રતા હોવી જોઈએ, કે પછી સ્કૂલોએ રસીની અમુક જરૂરિયાતો જાળવી રાખવી જોઈએ?
ચોકસાઈ માટે, ફ્લોરિડાએ સ્કૂલમાં પ્રવેશ માટે રસીની ચાર જરૂરિયાતો દૂર કરવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે; તેણે સ્કૂલની દરેક રસીની ફરજિયાતતા નાબૂદ કરી નથી. તાજેતરના સત્તાવાર અપડેટ મુજબ આ પ્રસ્તાવ હજુ પણ નિયમ બનાવવાની પ્રક્રિયામાંથી પસાર થઈ રહ્યો છે.

ફ્લોરિડા ફેંકી દેવાયેલા ઓઇસ્ટરના કવચમાંથી દરિયાકાંઠાનો નવો આવાસ બનાવી રહ્યો છે

ફ્લોરિડાની રેસ્ટોરન્ટ્સમાંથી ફેંકી દેવાતા ઓઇસ્ટરના કવચ નુકસાન પામેલા ખડકોને ફરીથી બનાવવામાં મદદ કરી રહ્યા છે, કારણ કે નાના ઓઇસ્ટર્સને ચોંટીને વિકસવા માટે તે સખત સપાટી આપે છે.

કવચ રિસાયક્લિંગ કાર્યક્રમો બચેલો કચરો એકઠો કરે છે, તેને મહિનાઓ સુધી ખુલ્લામાં સુકવે છે, અને કાળજીપૂર્વક આયોજિત પુનઃસ્થાપન પ્રોજેક્ટ્સમાં તેનો ઉપયોગ કરે છે. જેમ જેમ ઓઇસ્ટર્સ વધે છે, તેમ તેમ તેમના ખડકો માછલીઓ અને કરચલાઓને રહેવા માટે જગ્યા આપે છે અને કિનારાને સુરક્ષિત રાખવામાં પણ મદદ કરી શકે છે.

NOAA કહે છે કે અનુકૂળ પરિસ્થિતિઓમાં એક ઓઇસ્ટર દરરોજ 50 ગેલન સુધી પાણીને ફિલ્ટર કરી શકે છે.

પુનઃસ્થાપનની મૂળ વાત સાચી છે, પણ ફ્લોરિડાએ 2007 થી 2024 વચ્ચે 500,000 ટન જેટલો જથ્થો ઉપયોગમાં લીધો હોવાનો વાયરલ દાવો પ્રાથમિક રેકોર્ડ પરથી ચકાસી શકાયો નથી, કે ડોલ્ફિન અને કાચબાની વિક્રમી વૃદ્ધિના દાવાઓ પણ ચકાસી શકાયા નથી.

છતાં દસ્તાવેજીકૃત સ્થાનિક સફળતાઓ હજુ પણ આશા આપે છે: સેન્ટ્રલ ફ્લોરિડા યુનિવર્સિટીના એક રિપોર્ટમાં મોસ્કિટો લગૂનમાં લગભગ ચાર એકરમાં ફેલાયેલા 97 પુનઃસ્થાપિત ખડકો નોંધાયા છે.