સેક્રેડ જ્યોમેટ્રી
એક રહસ્યમય વિષય જે માનવના સ્વસ્થતાથી લઈ તેના આત્મિક ઉત્કર્ષ અને કલ્યાણ સુધીની ફિકર કરે છે
- Advertisement -
ભારતીય ચિંતનમાં હજજારો વર્ષ પહેલાં આ વિષયમાં અદભૂત ખેડાણ!
આધુનિક ચિકિત્સા વિજ્ઞાન વીશે પહેલેથી જ એક એવી છાપ ઊભી કરવામાં આવી હતી કે તેની દવાઓની કેટલીક સામાન્ય એવી આડઅસ ગીરોને ધ્યાનમાં ન લઈએ તો તે અત્યંત ઝડપી છે, અકસીર છે વી વી. જોકે આજના માસ કોમ્યુનિકેશનના યુગમાં આ ભ્રમણાઓ હવે ભાંગી રહી છે. અન્ય ચિકિત્સા પદ્ધતિઓ, આધ્યાત્મિક શાસ્ત્રોના અભ્યાસ થકી એ વાત હવે પુરવાર થઈ રહી છે કે શરીર અને ચિકિત્સા વિજ્ઞાનનું અભ્યાસ ક્ષેત્ર એનેટોમી ફિઝિયોલોજી કે બાયોલોજીની ક્યાંય પેલે પાર છે. આધુનિક ચિકિત્સા વિજ્ઞાને જીવનના અગણિત રહસ્યો સમજવાના હજુ બાકી છે. જીવન પોતે અને દરેક જૈવિક રચના અનેક રહસ્યોથી ભરપૂર છે. પ્રકૃતિએ શરીરના રોમેરોમમાં અનંત રહસ્યો ભર્યા છે. શરીરનો પ્રત્યેક કોષ, તેના રંગ રૂપ આકારની પાછળ કેટલા રહસ્યો છે તેની સ્પષ્ટ જાણ હજુ આપણને નથી પણ આપણે એટલું ચોક્કસ સમજી શક્યા છીએ કે માનવ શરીર અને સજીવોના શરીરના પ્રત્યેક અંગોમાં અમુક ચોક્કસ પેટર્ન જરૂર છે. આકાર પ્રકૃતિ માટે પણ કદાચ બહુ મહત્વની બાબત છે.
તમે રસ્તા પર ચાલ્યા જતા હો અને અચાનક વરસાદ પાડવા લાગે, બરફના કરા પડવા લાગે, તમારા વસ્ત્રો પરથી તે સરકી રહ્યા હોય અને તમે તેના પર દૃષ્ટિ કરો તો ખ્યાલ આવશે કે વરસાદનું પ્રત્યેક બુંદ, બરફના પ્રત્યેક નાના નાના કરાની અમુક ચોક્કસ પેટર્ન હશે. વરસાદના પાણીની એક ટીપું ખુબ જ મોટું અને ચોરસ તો બીજું ટીપું ઘણું નાનું અને ગોળ એવું ક્યારેય નહી હોય. અબજો અબજો બુંદો રૂપે વરસતા વરસાદની પ્રત્યેક બુંદના આકાર અને કદ લગભગ એક સરખા જ હશે.
પ્રકૃતિએ પોતાના પ્રત્યેક સર્જનમાં આ નિયમિતતા જાળવી છે. બિલકુલ નાની એવી ગોકળગાયનું જ ઉદાહરણ લઈ જુઓ, તેના નાના એવા શરીરમાં સર્પાકાર ગૂંચળાના કોચલામાં હોય છે. આશ્ચર્યની વાત એ છે કે શરીર રચનાની બિલકુલ આવી જ પેટર્ન બીજા કેટલાક જીવોમાં પણ જોવા મળે છે. અલગ જ પ્રકારના જીવમાં સમાન આકાર પેટર્નનું રહસ્ય શું? પ્રકૃતિ ચોક્કસ પ્રકારના આકાર દ્વારા ક્યાં મિકેનીઝમને બળ આપતી હશે! સજીવના સજીવપણાને જાળવી રાખતી અને તેના જીવનના લક્ષ્યને પૂરા કરવા ઝઝૂમતી કાર્યપ્રણાલીમાં ચોક્કસ પ્રકારના આકારની પેટર્ન રહસ્યમય ભૂમિકા ભજવે છે.જ્યારે તમે આ આકારોની નોંધ લેવાનું શરૂ કરશો ત્યારે તમે અચાનક તેમને દરેક જગ્યાએ જોશો. એક વૃક્ષની ડાળીઓથી લઈને રાતના સ્વચ્છ, કાળા આકાશમાં તારા સુધી, બ્રહ્માંડ અચાનક આકારોની પેટર્નથી ભરેલું છે.
અનુસંધાન પાના નં. 11
અને જો તમે આશ્ચર્ય પામી રહ્યા છો કે આ આકારો સાથે કોઈ આધ્યાત્મિક અર્થ જોડાયેલ છે કે કેમ, તો હું તમને કહેવા માટે અહીં છું કે ત્યાં ચોક્કસપણે છે. આ આકારો કે જે આપણે પ્રત્યેક સજીવમાં જોઈએ છીએ તેના અભ્યાસનું એક ખાસ ક્ષેત્ર છેલ્લા કેટલાક સમયથી અનેક રસપ્રદ અને ચોંકાવનારી વાતોનો ઘટસ્ફોટ કરી રહ્યું છે. આપણે ક્યાંય પણ જોઈએ તો આકારોમાં એક યુનિફોર્મ જોવા મળે છે. આવા આકારના અભ્યાસના શાસ્ત્રને અંગ્રેજીમાં જઅઈછઊઉ ૠઊઘખઊઝછઢ કહેવામાં આવે છે. આ એક અત્યંત ગહન શાસ્ત્ર છે અને તે ચોક્કસ પ્રકારે વિજ્ઞાનને અધ્યાત્મ સાથે જોડે છે. આ જફભયિમ ૠયજ્ઞળયિિુંને ગુજરાતીમાં આપણે પવિત્ર ભૂમિતિ કહીશું. અલબત્ત એક નાનો એવો લેખ તેના ઊંડાણને લોકો સમક્ષ મૂકવામાં ટુંકો પડે પરંતુ આજે અહી તેની પૂર્વભૂમિકા રજૂ કરી રહ્યો છું અને આગળ જતા આ વિષય પર બીજા લેખ પણ મૂકીશ અને તમે જ્યારે એ બધું ધ્યાનથી વાંચશો સમજશો ત્યારે ખ્યાલ આવશે કે આ બધી વાતોને તમારા જીવન અને સ્વાસ્થ્ય સાથે સીધો સંબંધ છે. જીવન સ્વાસ્થ્ય અને અધ્યાત્મની ચિંતનાત્મક સ્તરની સમજ કેળવી નક્કર લાભ મેળવવા ભૂમિતિના આ આકારની સમજ બહુ ઉપયોગી થઇ પડે એમ છે.
- Advertisement -
અને જો તમે આશ્ચર્ય પામી રહ્યા છો કે આ આકારો સાથે કોઈ આધ્યાત્મિક અર્થ જોડાયેલ છે કે કેમ, તો હું તમને કહેવા માટે અહીં છું કે ત્યાં ચોક્કસપણે છે. આ આકારો કે જે આપણે પ્રત્યેક સજીવમાં જોઈએ છીએ તેના અભ્યાસનું એક ખાસ ક્ષેત્ર છેલ્લા કેટલાક સમયથી અનેક રસપ્રદ અને ચોંકાવનારી વાતોનો ઘટસ્ફોટ કરી રહ્યું છે. આપણે ક્યાંય પણ જોઈએ તો આકારોમાં એક યુનિફોર્મ જોવા મળે છે. આવા આકારના અભ્યાસના શાસ્ત્રને અંગ્રેજીમાં જઅઈછઊઉ ૠઊઘખઊઝછઢ કહેવામાં આવે છે. આ એક અત્યંત ગહન શાસ્ત્ર છે અને તે ચોક્કસ પ્રકારે વિજ્ઞાનને અધ્યાત્મ સાથે જોડે છે. આ જફભયિમ ૠયજ્ઞળયિિુંને ગુજરાતીમાં આપણે પવિત્ર ભૂમિતિ કહીશું. અલબત્ત એક નાનો એવો લેખ તેના ઊંડાણને લોકો સમક્ષ મૂકવામાં ટુંકો પડે પરંતુ આજે અહી તેની પૂર્વભૂમિકા રજૂ કરી રહ્યો છું અને આગળ જતા આ વિષય પર બીજા લેખ પણ મૂકીશ અને તમે જ્યારે એ બધું ધ્યાનથી વાંચશો સમજશો ત્યારે ખ્યાલ આવશે કે આ બધી વાતોને તમારા જીવન અને સ્વાસ્થ્ય સાથે સીધો સંબંધ છે. જીવન સ્વાસ્થ્ય અને અધ્યાત્મની ચિંતનાત્મક સ્તરની સમજ કેળવી નક્કર લાભ મેળવવા ભૂમિતિના આ આકારની સમજ બહુ ઉપયોગી થઇ પડે એમ છે.
આખરે પવિત્ર ભૂમિતિ છે શું?
શું તમને હાઈસ્કૂલમાં ગણિતના વર્ગો યાદ છે? ભૂમિતિ કેટલાક માટે સૌથી પ્રિય તો કેટલાક માટે સૌથી વધુ નફરતનો વિષય હતો, ખરું ને?
ભૂમિતિ એ ગણિતની એક એવી શાખા છે જે બિંદુઓ, રેખાઓ, સપાટીઓ, ઘન પદાર્થો અને તેમના ઉચ્ચ-પરિમાણીય સમકક્ષોની લાક્ષણિકતાઓ અને સંબંધોનો અભ્યાસ કરે છે.
ભૂમિતિ માપન બિંદુઓ અને રેખાઓથી શરૂ થાય છે અને પછીથી ત્રિકોણ, ચોરસ, વર્તુળો વગેરે જેવા વિવિધ આકારો લે છે. આકાર ધરાવતી કોઈપણ વસ્તુને ભૌમિતિક પેટર્નમાંથી એકમાં વર્ગીકૃત કરી શકાય છે.
સારું, તે જાણવું સારું છે. ભૂમિતિ એ આકારોનું માપ છે. પરંતુ તેને પવિત્ર શું બનાવે છે?
અમુક આકારો અને પેટર્ન કે જે આપણે પ્રકૃતિમાં આપણી આસપાસ વારંવાર જોઈએ છીએ તે આ પવિત્ર ભૂમિતિના અભ્યાસનું ક્ષેત્ર છે.
તે સઘળું પવિત્ર છે કારણ કે તે જીવનનો, સર્જનનો આધાર બનાવે છે. સમગ્ર બ્રહ્માંડમાં જે કાઈ પણ બનાવવામાં આવ્યું છે તે તમામમાં ચોક્કસ પ્રકારની ભૌમિતિક પેટર્ન છે.
અને તમે તેને તમારી આંખના કોર્નિયાથી લઈને ક્ષિતિજ પરના દૂરના ગ્રહ સુધી બધે જ જુઓ છો. તેનું અસ્તિત્વ સૂક્ષ્મતમ સ્તરે, અને ઈવન કોષીય સ્તરે પણ એટલી જ સ્પષ્ટ રીતે જોવા મળે છે. પ્રકૃતિના પ્રત્યેક સર્જનમાં આકરો અને પેટર્નનું આવું સનાતન પુનરાવર્તન એ બાબતનો પુરાવો આપે છે કે બ્રહ્માંડનું સર્જન એક સર્વ સામાન્ય ઉર્જમાંથી થયું છે અને તેના પ્રત્યેક નાના મોટા સર્જનમાં એક ગણિત છે, એક વિજ્ઞાન છે.
ટૂંકમાં આ પવિત્ર ભૂમિતિ પેટર્ન આપણને મુક રીતે કહે છે કે આપણે આપણી આસપાસ જે જોઈ છીએ અને જે જોઈ શકતા નથી તે સઘળું મૂળભૂત રીતે એક ઞક્ષશરશયમ સર્જનના અલગ અલગ અંશો છે.
દરેક વસ્તુ એક એવી ઉર્જા સાથે જોડાયેલી છે જે નિરપેક્ષમાંથી પ્રસરે છે. આ કોસ્મિક પેટર્ન છે જે સૂચવે છે કે બ્રહ્માંડ ગાણિતિક મોડેલ સાથે વણાયેલું છે અને તેથી જ પ્રત્યેક સર્જનમાં સાતત્યપૂર્ણ રીતે જોવા મળતી ભૌમિતિક પેટર્ન અને તેનો પાછળનું ગણિત પવિત્ર છે. તેને શોધવાથી, તેના રહસ્યો સમજવાથી આપણે આપણી ભીતર પડેલી ઉચ્ચતમ પ્રકૃતિને સમજી શકીશું કારણ કે જે કાઈનું પણ અસ્તિત્વ છે તે દરેક વસ્તુ સાથે આપણે એક નક્કર સેતુથી ીક્ષશરશયમ છીએ.
પવિત્ર ભૂમિતિનો ખ્યાલ ઘણો જૂનો છે. કોસ્મિક પેટર્ન અને સમીકરણો ભારતીય સંસ્કૃતિ અને ઇજિપશિયન તેમજ મેસોપોટેમિયનો જેવી પ્રાચીન સંસ્કૃતિઓમાં જોવા મળે છે.
છેક તે સમયથી તે વિવિધ માનવસર્જિત રચનાઓમાં ઉપયોગમાં લેવાય છે. આ રચનાઓમાં પ્રાચીન મંદિરો, પિરામિડ, ચર્ચો તથા અન્ય પૂજા સ્થાનોનો સમાવેશ થાય છે.
તેનો મૂળભૂત ઉદ્દેશ હંમેશા માનવ આત્માને ઉચ્ચ શક્તિની નજીક લઈ જવાનો અને તેને પરમાત્મા સાથે એક કરવાનો રહ્યો છે.
પવિત્ર ભૂમિતિમાં પ્લેટોનિક સોલિડ્સ
પવિત્ર ભૂમિતિને વધુ સારી રીતે સમજવા માટે, ચાલો આપણે આપણી આસપાસ જે આકાર જોઈએ છીએ તેના બિલ્ડીંગ બ્લોક્સ જોઈએ. આ આકારોને પ્લેટોનિક ઘન કહેવામાં આવે છે.
પ્લેટોનિક સોલિડ્સ એટલે બીજું કાંઈ નહીં પણ સીધી કિનારીઓ અને સપાટ ચહેરાવાળા ત્રિ-પરિમાણીય ઘન આકારો છે. આ આકારોને પોલિહેડ્રોન પણ કહેવામાં આવે છે. તેને પ્લેટોનિક નામ મહાન ફિલસૂફ પ્લેટોને સન્માન રૂપે આપવામાં આવ્યું છે.
આ પ્લેટોએ જ અસ્તિત્વના મૂળ પાંચ તત્વો અને આ પાંચ નક્કર આકારો વચ્ચે જોડાણ બનાવવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. આ તત્વો એટલે વાયુ જળ પૃથ્વી, અગ્નિ અને આકાશ. અન્ય પ્રાચીન સંસ્કૃતિઓએ પણ તેમના શાસ્ત્રોમાં આ પાંચ આકારોને વારંવાર રજૂ કર્યા છે. તો, આ પાંચ પ્લેટોનિક સોલિડ્સ શું છે અને તેની શું ભૂમિકા છે તે પણ જોઈ લઈએ
