દેશના 48 ટકા પરિવારો આર્થિક તંગીનો સામનો કરી રહ્યાં છે!

આમદની અઠન્ની, ખર્ચા રૂપૈયા

2024-25માં આવક અને બચત ઘટવાનું ભારતીય પરિવારોનું અનુમાન

ખાસ-ખબર ન્યૂઝ નવી દિલ્હી, તા.19
દેશના 48% પરિવારો ક્યાંક ને ક્યાંક આર્થિક સંકટનો સામનો કરી રહ્યા છે. તેમની આવક પણ પહેલાની સરખામણીમાં ઘટી છે અને તેથી તેમની બચત પણ ઘટી છે. અને ખર્ચ ઓછો થવાનો નથી. આવી સ્થિતિમાં તે પરિવારોની સ્થિતિ ‘આમદની અઠન્ની ખર્ચા રૂપૈયા’ જેવી છે. ખોરાક, કપડાં અને રહેઠાણ ઉપરાંત શિક્ષણ, વીજળી, વાહનવ્યવહાર, ભાડા જેવા ખર્ચાઓ વધી રહ્યા છે અને આ ખર્ચાઓના પ્રમાણમાં આવક વધી રહી નથી, તેથી લોકો તેમના પરિવારની જરૂરિયાતોને પહોંચી વળવા બચતમાં ઘટાડો કરી રહ્યા છે. પૈતૃક જમીન અથવા મિલકતનો ઘટાડો અને જરૂરિયાતોને પહોંચી વળવા માટે લોન લેવાની જરૂરિયાત પણ મુખ્ય ચિંતા તરીકે ઉભરી આવી છે. આવી સ્થિતિમાં, ભારતીય પરિવારો 2024-25ના બજેટમાં નાણાં પ્રધાન નિર્મલા સીતારમણ પાસેથી તેમના માટે કેટલીક રાહતની જાહેરાતની અપેક્ષા રાખી રહ્યા છે. ઘટતી આવક અને વધતા ખર્ચને કારણે દેશમાં ઘરગથ્થુ બચત સતત ઘટી રહી છે.

એકંદરે, કેન્દ્રીય આરોગ્ય મંત્રાલય દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલા નેશનલ એકાઉન્ટ્સ સ્ટેટિસ્ટિક્સ 2024 ડેટા અનુસાર, ભારતનો ઘરેલું બચત દર 2021માં ૠઉઙની 22.7% થી ઘટીને 2023 માં 18.4% થઈ ગયો છે. દેશમાં ચોખ્ખી સ્થાનિક બચતનો આંકડો 2022-23 સુધીના ત્રણ વર્ષમાં રૂ. 9 લાખ કરોડનો તીવ્ર ઘટાડો થઈને રૂ. 14.16 લાખ કરોડ થયો છે. કોવિડ રોગચાળાના બીજા તરંગ દરમિયાન વર્ષ 2020-21માં ઘરેલું બચત રૂ. 23.29 લાખ કરોડની ટોચે પહોંચી હતી, ત્યારબાદ તે સતત ઘટી રહી છે. વર્ષ 2021-22માં ઘરેલું બચતનો આંકડો 17.12 લાખ કરોડ રૂપિયા હતો, જયારે 2022-23માં તે વધુ ઘટીને 14.16 લાખ કરોડ રૂપિયા થયો હતો. સ્થાનિક વર્તુળોના તાજેતરના સર્વેક્ષણ દર્શાવે છે કે દેશમાં 48% પરિવારોની આવક અને બચત બંનેમાં ઘટાડો થયો છે. તેઓ માને છે કે તેમની વાર્ષિક પારિવારિક આવક નાણાકીય વર્ષ 2023-24ની સરખામણીએ નાણાકીય વર્ષ 2024-25માં ઓછી હશે, જેમ કે ઘરની સરેરાશ બચત પણ હશે. સર્વે અનુસાર, આમાંથી 7% પરિવારો આ વર્ષે એટલે કે 2024-25માં ઘરની આવકમાં 25% થી વધુ ઘટાડાની અપેક્ષા રાખે છે.

તે જ સમયે, 15% પરિવારોનો અંદાજ છે કે તેમની બચત આ વર્ષે 25% થી વધુ ઘટશે. આ સર્વે દ્વારા સ્થાનિક વર્તુળોએ એ જાણવાનો પ્રયાસ કર્યો છે કે આવક અને બચતના મોરચે લોકોના અંદાજ શું છે. આ સર્વેમાં દેશના 327 જિલ્લામાંથી 21,000 પ્રતિભાવો મળ્યા છે. ઘણા પરિવારો માટે ટકાઉ રોજગાર અથવા આજીવિકા એ મુખ્ય ચિંતા છે. સર્વેમાં સામેલ લોકોને પૂછવામાં આવ્યું હતું કે પાછલા નાણાકીય વર્ષની સરખામણીમાં આગામી નાણાકીય વર્ષમાં તમારી ઘરની આવક કેવી હશે? આ પ્રશ્ર્નના કુલ 10,977 જવાબો મળ્યા હતા. એકંદરે 48% લોકોનો અંદાજ છે કે આ વર્ષે તેમની આવકમાં ઘટાડો થશે. આવક અને ખર્ચની સીધી અસર બચત પર પડે છે, તેથી 48% પરિવારોની બચતમાં ઘટાડો થાય તે સ્વાભાવિક છે. સર્વેમાં આ પ્રશ્ર્ન પણ પૂછવામાં આવ્યો હતો કે ગયા વર્ષની સરખામણીમાં આ વર્ષે તેમની બચતમાં કેટલો વધારો કે ઘટાડો થવાની ધારણા છે. આ પ્રશ્નના 10,820 જવાબો મળ્યા હતા.

સરવે: આગામી નાણાકીય વર્ષમાં તમારી ઘરની આવક કેવી હશે?

30% લોકોએ કહ્યું- તેમની આવકમાં 10 થી 25%નો ઘટાડો થશે
7%નો અંદાજ છે કે તેમની ઘરની આવકમાં 25% કે તેથી વધુ પ્રમાણમાં ઘટાડો થવા પામશે.
30%નો અંદાજ છે કે તેમની ઘરની આવકમાં 10-25%નો ઘટાડો થશે.
11% લોકોએ કહ્યું કે તેમની આવકમાં ઘટાડો થશે, કેટલો થશે તે કહી શક્યા નથી.
26% લોકો એવા પણ હતા જેમણે કહ્યું કે તેમની આવક પર કોઈ અસર નહીં થાય.
5% લોકો તેમની ઘરની આવક 25% વધવાની અપેક્ષા રાખે છે.
11% લોકોએ કહ્યું કે તેમની આવકમાં પણ વધારો થશે, જોકે તેઓ કહી શક્યા નથી
કે કેટલી છે.
15% લોકોએ કહ્યું- બચત 25% થી વધુ ઘટશે
10% એ સૂચવ્યું કે તેમની બચત 25%
કે તેથી વધુ વધી શકે છે.
10% એ 0-25% ના વધારાનો અંદાજ મૂક્યો હતો, જયારે અન્ય 10% ચોક્કસ અંદાજ
લગાવી શક્યા નથી.
18% લોકો માનતા હતા કે 2025માં તેમની બચત 2024ની જેમ જ રહેશે.
28% લોકોએ કહ્યું કે તેમની બચતમાં 0-25% ઘટાડો થવાની સંભાવના છે.
15% એ સૂચવે છે કે તેમની બચત 25% થી વધુ ઘટી શકે છે.
5% લોકોએ કહ્યું કે તેમની ઘરેલું બચત ઘટશે, પરંતુ કેટલી તે કહી શક્યા નથી.