સોશ્યલ મીડિયા પર જે દેખાય છે તે સત્ય નથી! ટ્રાવેલ ઇન્ફ્લ્યુઅન્સર સહિત 8 પાકિસ્તાની જાસૂસોની ધરપકડ

જાસૂસી પ્રવૃતિઓ વિરુદ્ધ કડક પગલાંઓ

પહેલગામ આતંકવાદી હુમલા પછી જાસૂસી પ્રવૃત્તિઓ પર દેખરેખ વધારવામાં આવી છે, જેમાં ભારતીય અધિકારીઓએ પાકિસ્તાન માટે જાસૂસી કરવાના આરોપમાં ત્રણ રાજ્યોમાંથી ઓછામાં ઓછા આઠ લોકોની ધરપકડ કરી છે. આ ધરપકડોમાંથી ચાર હરિયાણામાં, ત્રણ પંજાબમાં અને એક ઉત્તર પ્રદેશમાં કરવામાં આવી છે. જાસૂસીના શંકાસ્પદ ટ્રાવેલ વ્લોગરની ધરપકડ બાદ, હિસાર પોલીસે ચેતવણી આપી હતી કે દુશ્મન દેશો દ્વારા યુવા પ્રભાવકોને નિશાન બનાવવામાં આવી રહ્યા છે. સરળ પૈસા માટે, આવા પ્રભાવકો ખોટા માર્ગે જાય છે, હિસારના એસપી શશાંક કુમાર સાવને પત્રકારોને જણાવ્યું હતું.

33 વર્ષીય જ્યોતિ મલહોત્રાની ધરપકડ

‘ટ્રાવેલ વિથ જેઓ’ નામની યુટ્યુબ ચેનલ ચલાવતી ટ્રાવેલ વ્લોગર જ્યોતિ મલ્હોત્રા હરિયાણાના હિસારની છે. પાકિસ્તાન સાથે ભારતીય લશ્કરી માહિતી શેર કરવા બદલ ગયા અઠવાડિયે તેની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. હિસાર એસપી શશાંક કુમાર સાવનના જણાવ્યા અનુસાર, પાકિસ્તાની ગુપ્તચર એજન્સીઓ જ્યોતિ મલ્હોત્રાને લાંબા ગાળાની સંપત્તિ તરીકે વિકસાવવા માટે સક્રિયપણે કામ કરી રહ્યા હતા. જ્યારે તેણીને લશ્કરી ગુપ્ત માહિતી સુધી સીધી પહોંચ નહોતી, ત્યારે અન્ય પ્રભાવકો સાથેના તેના જોડાણોએ તેણીને યુદ્ધ માટે સંભવિત સાધન બનાવી હતી, અધિકારીએ જણાવ્યું હતું. “”ચોક્કસપણે, તેઓ તેણીને સંપત્તિ તરીકે વિકસાવી રહ્યા હતા. તે અન્ય યુટ્યુબ પ્રભાવકો સાથે સંપર્કમાં હતી. “તેઓ પીઆઈઓ સાથે પણ સંપર્કમાં હતા,” પીટીઆઈએ એસપી સાવનને ટાંકીને જણાવ્યું હતું, પીઆઈઓ સાથેના તેમના સતત સંપર્કની પુષ્ટિ કરી હતી.

પહલગામ હુમલા દરમિયાન જ્યોતિ પાક અધિકારીઓના સંપર્કમાં: ૨૨ એપ્રિલના રોજ પહેલગામ આતંકવાદી હુમલા પછી ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે ચાર દિવસ ચાલેલા સંઘર્ષ દરમિયાન જ્યોતિ મલ્હોત્રા નવી દિલ્હીમાં પાકિસ્તાન હાઇ કમિશનમાં તૈનાત પાકિસ્તાની અધિકારીના સંપર્કમાં હોવાનું કહેવાય છે, જેમાં ૨૬ નાગરિકો માર્યા ગયા હતા. આ એ જ અધિકારી છે જેમને ત્યારથી ભારત દ્વારા પર્સોના નોન ગ્રેટા જાહેર કરવામાં આવ્યા છે અને હાંકી કાઢવામાં આવ્યા છે.

અગાઉ પાક અને ચીન દેશની મુલાકાત લીધેલ: ૩૩ વર્ષીય જ્યોતિ મલ્હોત્રા, જેમની યુટ્યુબ ચેનલ ‘ટ્રાવેલ વિથ જેઓ’ ના ૩,૮૨,૦૦૦ થી વધુ સબ્સ્ક્રાઇબર્સ છે, તેમણે ઘણી વખત પાકિસ્તાનની મુલાકાત લીધી હતી અને એક વખત ચીનની પણ યાત્રા કરી હતી. ૨૦૨૩ માં પાકિસ્તાનમાં તેમની વિઝા અરજીએ કથિત રીતે હાઇ કમિશનના મુખ્ય વ્યક્તિ એહસાન-ઉર-રહીમ ઉર્ફે દાનિશ અને તેમના રોકાણની વ્યવસ્થા કરનારા તેમના સહયોગી અલી આહવાનના સંપર્કમાં આવ્યા હતા, એમ સિવિલ લાઇન્સ પોલીસ સ્ટેશનમાં નોંધાયેલી એફઆઈઆરમાં જણાવાયું છે.

એસપી સાવને જણાવ્યું હતું કે અધિકારીઓ માને છે કે જ્યોતિ મલ્હોત્રા સોશિયલ મીડિયાનો ઉપયોગ કરવાની વ્યાપક પાકિસ્તાની વ્યૂહરચનાનો ભાગ હતી. પોલીસે જણાવ્યું હતું કે તે અન્ય પ્રભાવકોના સંપર્કમાં હતી જેમને PIO દ્વારા ભારત વિરોધી વાતોને સૂક્ષ્મ રીતે આગળ ધપાવવા માટે ભરતી કરવામાં આવી હોઈ શકે છે. “આ પણ (એક પ્રકારનું) યુદ્ધ છે, જેમાં તેઓ પ્રભાવકોની ભરતી કરીને તેમના વર્ણનને આગળ ધપાવવાનો પ્રયાસ કરે છે,” એસપી સાવને રવિવારે જણાવ્યું હતું. જ્યોતિ મલ્હોત્રા પર સત્તાવાર ગુપ્તતા અધિનિયમ અને ભારતીય ન્યાય સંહિતા (BNS) ની સંબંધિત જોગવાઈઓ હેઠળ ગુનો નોંધવામાં આવ્યો છે. તેણી હાલમાં પાંચ દિવસના પોલીસ રિમાન્ડ પર છે, જે દરમિયાન તપાસકર્તાઓ તેના નાણાકીય વ્યવહારો, મુસાફરી ઇતિહાસ અને ઇલેક્ટ્રોનિક ઉપકરણોનું વિશ્લેષણ કરી રહ્યા છે. PIOને જો કઈ માહિતી હોય, તો તે નક્કી કરવામાં ફોરેન્સિક નિષ્ણાતો મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે તેવી અપેક્ષા છે.

અગાઉ એક નાગરિકની ચેતવણી

એક મોટા સંયોગમાં, જ્યોતિ મલ્હોત્રાની ધરપકડના એક વર્ષ પહેલાં, કપિલ જૈન નામના X વપરાશકર્તાએ X પર એક પોસ્ટમાં, મે 2024 માં રાષ્ટ્રીય તપાસ એજન્સી (NIA) ને તેની પ્રવૃત્તિઓની તપાસ કરવા વિનંતી કરી હતી. “NIA, કૃપા કરીને આ મહિલા પર નજર રાખો.. તેણીએ પહેલા પાકિસ્તાની દૂતાવાસની મુલાકાત લીધી હતી અને પછી 10 દિવસ માટે પાકિસ્તાનની મુલાકાત લીધી હતી હવે તે કાશ્મીર જઈ રહી છે… કદાચ “આ બધા પાછળ કોઈ કડી છે,” જૈને જ્યોતિ મલ્હોત્રાના યુટ્યુબ પેજનો સ્ક્રીનશોટ શેર કરીને પોસ્ટ કરી હતી.

અન્ય લોકોની પણ ધરપકડ

દેવેન્દ્ર સિંહ

૨૫ વર્ષીય દેવેન્દ્ર સિંહ ધિલ્લોન પટિયાલાની ખાલસા કોલેજમાં રાજકીય વિજ્ઞાનનો વિદ્યાર્થી છે. ૧૨ મેના રોજ, ફેસબુક પર પિસ્તોલ અને બંદૂકોના ફોટા અપલોડ કરવા બદલ તેની હરિયાણાના કૈથલમાં ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. તેની પૂછપરછ દરમિયાન એવું બહાર આવ્યું કે તે ગયા નવેમ્બરમાં પાકિસ્તાન ગયો હતો અને તેણે ઇન્ટર સર્વિસિસ ઇન્ટેલિજન્સ (ISI) જાસૂસી એજન્સીના અધિકારીઓ સાથે સંવેદનશીલ માહિતી શેર કરી હતી, જેમાં પટિયાલા લશ્કરી છાવણીના ફોટા પણ સામેલ હતા.

નૌમાન ઇલાહી

હરિયાણામાં સુરક્ષા ગાર્ડ તરીકે કામ કરતો ૨૪ વર્ષીય નૌમાન ઇલાહીની થોડા દિવસો પહેલા પાણીપતથી ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. અહેવાલો સૂચવે છે કે તે પાકિસ્તાનમાં ISI હેન્ડલરના સંપર્કમાં હતો. પોલીસના જણાવ્યા અનુસાર, ઉત્તર પ્રદેશનો રહેવાસી તેના સાળાના ખાતામાં પાકિસ્તાનથી પૈસા મેળવતો હતો જેથી તે ઇસ્લામાબાદને માહિતી પૂરી પાડી શકે.

અરમાન

ગુપ્ત માહિતીના આધારે ૧૬ મેના રોજ ૨૩ વર્ષીય અરમાનની હરિયાણાના નૂહમાં ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. પોલીસે જણાવ્યું હતું કે તે બંને દેશો વચ્ચેના તણાવ દરમિયાન પાકિસ્તાનને સંવેદનશીલ માહિતી પહોંચાડતો જોવા મળ્યો હતો. પોલીસનું કહેવું છે કે તેમની પાસે તેમના દાવાને સમર્થન આપવા માટે પુરાવા છે, અને શંકાસ્પદની વધુ તપાસ ચાલી રહી છે.

શહઝાદ

ઉત્તર પ્રદેશના રામપુરમાં રહેતા વેપારી શહઝાદની રવિવારે સ્પેશિયલ ટાસ્ક ફોર્સ (STF) દ્વારા મુરાદાબાદમાં ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. તેણે રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સંબંધિત સંવેદનશીલ માહિતી તેના હેન્ડલરોને પહોંચાડી હતી, STF એ જણાવ્યું હતું. તે ઘણી વખત પાકિસ્તાન ગયો હતો અને કોસ્મેટિક્સ, કપડાં અને મસાલાઓની દાણચોરીમાં કથિત રીતે સામેલ હતો.

મોહમ્મદ મુર્તઝા અલી

ગુજરાત પોલીસ દ્વારા જાલંધરમાં દરોડા દરમિયાન મોહમ્મદ મુર્તઝા અલીની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. ગુપ્ત માહિતીના આધારે તેની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી કે તે પાકિસ્તાનની ISI માટે જાસૂસી કરી રહ્યો હતો. અહેવાલો સૂચવે છે કે તેણે પોતે બનાવેલી મોબાઇલ એપ્લિકેશન દ્વારા આવું કર્યું હતું. તેની પાસેથી ચાર મોબાઇલ ફોન અને ત્રણ સિમ કાર્ડ મળી આવ્યા હતા.

આ ઉપરાંત, ગઝાલા અને યામીન મોહમ્મદ તરીકે ઓળખાતા બે અન્ય લોકોની પણ પંજાબમાંથી સમાન આરોપોમાં ધરપકડ કરવામાં આવી છે.

ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચેના તણાવમાં દિવસો પછી આ ધરપકડો મહત્વપૂર્ણ બની રહી છે. પહેલગામ હત્યાકાંડમાં ઇસ્લામાબાદ સાથે જોડાયેલા આતંકવાદી જૂથની ભૂમિકા બહાર આવ્યા બાદ ભારતે પાકિસ્તાનના આતંકવાદી માળખાને દોષી ઠેરવ્યો હતો.

આ હુમલાના જવાબમાં, ભારતે પાકિસ્તાન અને પાકિસ્તાન કબજા હેઠળના કાશ્મીરમાં આતંકવાદી છાવણીઓ પર હુમલો કરવા માટે ઓપરેશન સિંદૂર શરૂ કર્યું હતું. પાકિસ્તાને ટૂંક સમયમાં જ મોટા પાયે મિસાઇલ અને ડ્રોન હુમલો કર્યો, પરંતુ ધમકીઓને નિષ્ફળ બનાવવામાં આવી. બદલામાં, ભારતીય દળોએ પાકિસ્તાનમાં એરફિલ્ડ્સ પર હુમલો કર્યો. 10 મેના રોજ યુદ્ધવિરામથી ચાર દિવસ પછી દુશ્મનાવટનો અંત આવ્યો.

પહેલગામ હુમલા પછી, તે પ્રવાસીઓ અને સરકાર પર દોષારોપણ કરતી રહી
22 એપ્રિલે જ્યારે પહેલગામ આતંકવાદી હુમલો થયો, ત્યારે તેણે પાકિસ્તાન કે આતંકવાદીઓને દોષ આપવાને બદલે ભારત તરફથી સુરક્ષા પર સવાલો ઉઠાવ્યા. જ્યોતિ મલ્હોત્રાએ કહ્યું હતું કે – પહેલગામ ઘટના માટે ભારત સરકાર અને સુરક્ષા એજન્સીઓ જવાબદાર છે. આમાં, ફક્ત સરકારની જવાબદારી નથી, પરંતુ પ્રવાસ પર જનારા દરેક નાગરિકની પણ જવાબદારી છે. તેમણે સાવધાન રહેવું જોઈએ. મને ખબર છે કે કાશ્મીરમાં દરેક જગ્યાએ સુરક્ષા દળો તહેનાત રહે છે. ત્યાં મોટી સંખ્યામાં સેના અને પોલીસ દળો હાજર રહે છે. છતાં, જો આ ઘટના બની છે, તો આપણે પણ કોઈક રીતે દોષિત છીએ. આપણે સતર્ક ન હતા, જેના કારણે આ બધું થયું. આપણે સતર્ક અને જવાબદાર રહેવું જોઈએ.
જ્યોતિ પાકિસ્તાનમાં એવી જગ્યાએ ગઈ જ્યાં કોઈ સામાન્ય ભારતીયનું જવું અસંભવ: પોલીસનો દાવો
હરિયાણાથી ધરપકડ કરાયેલ પાકિસ્તાની જાસૂસ જ્યોતિ મલ્હોત્રાના મામલામાં પોલીસે નવા ખુલાસા કર્યા છે. જ્યોતિએ રૂપિયા અને વૈભવી જીવન જીવવા માટે દેશ સાથે ગદ્દારી કરી હતી. હાલ જ્યોતિ હિસાર પોલીસની કસ્ટડીમાં છે. જ્યોતિ અનેક વખત પાકિસ્તાનની મુલાકાત લઇ ચુકી છે, તેને પાકિસ્તાનીઓ પોતાના દેશમાં રહેવા જમવા અને ટ્રાવેલિંગ સુધીનો ખર્ચો આપતા હતા. તેની મોટાભાગની મુલાકાતો પહલગામ હુમલા પહેલાની હતી. હિસારના એસપીએ કહ્યું હતું કે હાલ યુદ્ધ માત્ર સરહદે નથી લડાઇ રહ્યું, પાકિસ્તાની એજન્ટો ભારતના સોશિયલ મીડિયા ઇન્ફ્લ્યૂએન્સર્સનો ઉપયોગ કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે, સોશિયલ મીડિયાના માધ્યમથી પાકિસ્તાની એજન્ટો તેમનો સંપર્ક કરે છે. જ્યોતિ દિલ્હી સ્થિત પાકિસ્તાની હાઇ કમિશનના કર્મચારી દાનિશના સંપર્કમાં હતી, ગયા વર્ષે તે દાનિશ સાથે પાક. હાઇ કમિશનમાં ઇફ્તાર પાર્ટી માટે પણ ગઇ હતી. જ્યોતિ હાલ પાંચ દિવસની પોલીસ કસ્ટડીમાં છે જ્યાં તેની આકરી પૂછપરછ કરાઇ રહી છે.