માવઠાનો માર: જૂનાગઢ સહિત સોરઠમાં શાકભાજીના ભાવમાં ડબલ ભડકો
રિંગણાં, વટાણા, ચોળી સહિત તમામ શાકભાજી આસમાને
લીલોતરી મેથી, પાલક અને મૂળા સહિતની ભાજીના ભાવ ડબલ
- Advertisement -
ખાસ-ખબર ન્યૂઝ જૂનાગઢ, તા.24
સમગ્ર ગુજરાત સહિત જૂનાગઢ જિલ્લા અને સોરઠ પંથકમાં તાજેતરમાં પડેલા કમોસમી વરસાદે (માવઠાએ) ખેડૂતોના માથે આભ ફાટ્યું હોય તેવી સ્થિતિ સર્જી છે. શિયાળુ પાકો અને ઉભા બાગાયતી પાકને વ્યાપક નુકસાન પહોંચ્યું છે. ખેતરોમાં પાણી ભરાઈ જવાના કારણે પાક ધોવાઈ ગયો છે, જેના કારણે બજારમાં આવક એકાએક ઘટી ગઈ છે. આની સૌથી મોટી અસર લીલા શાકભાજીના બજાર પર જોવા મળી રહી છે, જ્યાં ભાવમાં ડબલ ભડાકો થતાં ગૃહિણીઓનું માસિક બજેટ સંપૂર્ણપણે ખોરવાઈ ગયું છે. શિયાળાની ઋતુ સામાન્ય રીતે શાકભાજીના ઉત્પાદન માટે આશીર્વાદરૂપ ગણાય છે. આ સિઝનમાં પુષ્કળ ઉત્પાદનને લીધે લીલા શાકભાજી આરોગ્યપ્રદ હોવા સાથે ખૂબ સસ્તા ભાવે મળતા હોય છે. પરંતુ હાલની સ્થિતિ તદ્દન વિપરીત છે. કમોસમી વરસાદને કારણે સપ્લાય ચેઈન તૂટતા અને પાકનો નાશ થતાં શાકભાજીના ભાવમાં લગભગ 100 ટકાનો વધારો જોવા મળી રહ્યો છે. આજે બજારમાં મોટાભાગના તમામ લીલા શાકભાજીના 1 કિલોના ભાવ રૂ.120 થી રૂ. 140 સુધી પહોંચી ગયા છે. ખાસ કરીને, રીંગણાં, ટમેટા, લીલા વટાણા, ગુવાર, મરચાં, ટીંડોરા અને વાલોળ જેવા દૈનિક વપરાશમાં લેવાતા શાકભાજીના ભાવે ગૃહિણીઓની ચિંતા વધારી છે. જે લીલા વટાણા શિયાળામાં રૂ.40 થી 60 પ્રતિ કિલોના ભાવે મળતા હતા, તે આજે રૂપિયા 130 થી 140 ના ભાવે વેચાઈ રહ્યા છે. ટમેટાના ભાવમાં પણ મોટો ઉછાળો આવ્યો છે. રીંગણાં જેવા સામાન્ય શાકભાજીના પણ ભાવ રૂ. 100 પ્રતિ કિલોથી નીચે આવતા નથી, જેણે મધ્યમ અને ગરીબ વર્ગની થાળીમાંથી શાકભાજીને દૂર કરી દીધા છે. કમોસમી વરસાદની સૌથી મોટી અસર ખેડૂતો પર પડી છે. ખેડૂતોએ ભારે મહેનત અને ખર્ચ કરીને ઉગાડેલા પાકો વરસાદના પાણીમાં બગડી ગયા છે અથવા સડી ગયા છે. પરિણામે, એ.પી.એમ.સી. (યાર્ડ)માં શાકભાજીની આવક ખૂબ જ ઓછી થઈ ગઈ છે. જૂનાગઢ અને આસપાસના યાર્ડમાં શાકભાજીના જથ્થાબંધ ભાવ પણ ઊંચકાયા છે. મળતી માહિતી મુજબ, ગુણવત્તાવાળા શાકભાજીના જથ્થાબંધ ભાવ રૂ. 1,000 થી લઈને 2,000 સુધી વેચાઈ રહ્યા છે, જે સામાન્ય સિઝન કરતાં લગભગ બે થી ત્રણ ગણા વધારે છે. જોકે, યાર્ડમાં ઊંચા ભાવ બોલાતા હોવા છતાં, મોટાભાગના ખેડૂતોનો માલ બગડી ગયો હોવાથી તેમને આ ઊંચા ભાવનો કોઈ મોટો ફાયદો થતો નથી. માત્ર ગણીગાંઠી ખેતપેદાશો જ બચી હોય છે, જે વેચાણ માટે આવે છે અને ઊંચા ભાવ મેળવે છે. મોટાભાગના ખેડૂતો પાક નુકસાનના બોજ હેઠળ દબાયેલા છે અને તેઓ સરકાર તરફથી તાત્કાલિક રાહત અને વળતરની માંગ કરી રહ્યા છે.
માવઠાનો માર, ગૃહિણીઓના રસોડાનું બજેટ ખોરવાયું
શાકભાજીના ભાવમાં થયેલા આ બેફામ વધારાને કારણે સામાન્ય અને મધ્યમ વર્ગના પરિવારો પર સીધો બોજ પડ્યો છે. ગૃહિણીઓના રસોડાનું માસિક બજેટ સંપૂર્ણપણે ખોરવાઈ ગયું છે. જ્યાં પહેલા ₹100માં 4 થી 5 પ્રકારના શાકભાજી ખરીદી શકાતા હતા, ત્યાં આજે ₹140 માં માંડ એક કિલો શાકભાજી મળે છે. આવશ્યક પોષક તત્ત્વોની જરૂરિયાત પૂરી કરવા માટે ગૃહિણીઓને મજબૂરીમાં શાકભાજીનો વપરાશ ઘટાડવો પડ્યો છે અથવા સસ્તા, વૈકલ્પિક અને ઓછી ગુણવત્તાવાળા શાકભાજી તરફ વળવું પડ્યું છે. આ સ્થિતિ સ્વાસ્થ્યની દ્રષ્ટિએ પણ ચિંતાજનક છે. રસોડાનું બજેટ જાળવવા માટે હવે અન્ય ખર્ચમાં કાપ મૂકવાની ફરજ પડી રહી છે. શાકભાજી ખાવાના શોખીનોના ખિસ્સા હવે ખાલી થઈ રહ્યા છે.
શાકભાજીમાં આવનારી સ્થિતિ અને રાહતની લોકોને આશા
બજારના નિષ્ણાતોના મતે, જ્યાં સુધી વરસાદથી અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાંથી નવો પાક બજારમાં આવવાનું શરૂ નહીં થાય, ત્યાં સુધી ભાવમાં કોઈ મોટી રાહત મળવાની શક્યતા નથી. શાકભાજીનો નવો પાક તૈયાર થતાં ઓછામાં ઓછા બે થી ત્રણ સપ્તાહનો સમય લાગી શકે છે. જો આ સમયગાળા દરમિયાન વાતાવરણ સાનુકૂળ રહેશે અને આવક સામાન્ય થશે, તો જ ભાવ ધીમે ધીમે નીચે આવી શકે છે. ત્યાં સુધી, રાજ્ય સરકારે ખેડૂતોને યોગ્ય વળતર આપીને આગામી વાવેતર માટે પ્રોત્સાહિત કરવા અને સપ્લાય ચેઇનને જાળવી રાખવા માટે તાત્કાલિક પગલાં લેવા જરૂરી છે.



