અબજોના અબજો ગેલન આલ્કોહોલ ભરેલું વાદળું

હાથી વીશેની આ વાત તમારું હૈયું હચમચાવી દેશે

હાથી એક અદભૂત જીવ છે. તેની અનેક શારીરિક અને માનસિક ખૂબીઓ છે. પરંતુ તેની શરીર રચનામાં એક એવી વિશેષ બાબત છે જે તેને અમુક ચોક્કસ મર્યાદાઓ આપવા સાથે તેમનું જીવન દુષ્કર બનાવે છે. આ ત્રુટી તેની કરોડરજ્જુ સંબંધિત છે. જી હા, હાથીની કરોડરજ્જુના અસ્થી એવા અણિયાળા હોય છે કે તેના કારણે કોઈ જ્યારે હાથી પર સવારી કરે ત્યારે આ હાડકા તેની પીઠમાં સખ્ખત ખૂચે છે અને તે તેને ભયાનક પીડા આપે છે. આમ હાથી વસ્તુત: સવારી માટેનું કે ભારે વજનની વસ્તુઓના પરિવહન અર્થે ઉપયોગમાં લઇ શકાય તેવું પ્રાણી નથી. આવું માલ કે વ્યક્તિક પરિવહન તેની કરોડરજ્જુની આસપાસના હાડકાં અને નરમ પેશીઓને નુકસાન પહોચાડે છે. આ વાત તેમને પીઠની ગંભીર સમસ્યાઓ તરફ દોરી શકે છે. જ્યારે લોકો હાથી પર બેસે છે અને સવારી કરે છે, ત્યારે તે તેમને પીડા આપે છે, ઈજા પહોંચાડે છે. આ નુકશાન ક્યારેય સરભર ના થાય તેવું હોય છે. અણિયાળા હાડકાં વધારાના વજનને વહન કરવા માટે બનાવવામાં આવ્યાં નથી, અને કાઠીનું દબાણ ખરેખર હાથીની પીઠને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. આ પ્રકારની સારવાર લાંબા સમયથી ચાલતી નુકસાન તરફ દોરી શકે છે, જેનાથી હાથીને આરામથી ખસેડવું અથવા તો ઈચ્છિત વસ્તુઓ કરવી મુશ્કેલ બનાવે છે. એ યાદ રાખવું અગત્યનું છે કે હાથી બને ત્યાં સુધી વિવેક અને આદર સાથે વર્તે છે. તેમને સવારી કરવાને બદલે, આપણે આ સુંદર પ્રાણીનો બહેતર ઉપયોગ કરવાની કોઈ રીતો શોધવી જોઈએ. જંગલીમાં તેમને જોવાનું અથવા જ્યાં તેઓની યોગ્ય રીતે સંભાળ રાખવામાં આવે છે તે અભયારણ્યોને જોતા, તેમને નુકસાન પહોંચાડ્યા વિના તેમની હાજરીનો આનંદ માણવામાં મદદ કરી શકે છે.

ભીંડો અને મેથી માઇક્રો પ્લાસ્ટિકને ભરી પીશે
ભારતના પ્રાકૃતિક વૈભવ સમાન ભીંડા અને મેથી પાસે માઇક્રો પ્લાસ્ટીકનો ખાત્મો બોલાવવાની તાકાત હોવાનું વ્યાપક વૈજ્ઞાનિક પ્રયોગોના અંતે સ્પષ્ટ થયું છે. આ બન્નેમાંથી બનાવવા બનેલો પાવડર વૈશ્વિક જળ શુદ્ધિકરણમાં ક્રાંતિ લાવી શકે એમ છે.
ભીંડા અને મેથી જેવા સામાન્ય જણાતા રોજબરોજના શાકભાજીમાંથી મેળવવામાં આવેલું કુદરતી સત્વ પાણીમાં ભળી ગયેલા માઇક્રોપ્લાસ્ટીક પ્રદૂષણને ઘટાડવાની ચાવી હોઈ શકે છે. એ.સી.એસ. ઓમેગામાં પ્રકાશિત એક નવા અધ્યયનમાં જાણવા મળ્યું છે કે આ વનસ્પતિમાં નાના પ્લાસ્ટિકના કણોને એકસાથે જોડવા સક્ષમ કુદરતી સુગર પોલિમર હોય છે. આ રીતે એકીકૃત થયેલ પ્લાસ્ટિક નીચે બેસી જાય છે અને તેને દૂર કરવાનું સરળ બની રહે છે. આ માટે લિટર દીઠ માત્ર એક ગ્રામ સૂકા અર્કનું મિશ્રણ વિવિધ પ્રકારના પાણીમાંથી 70 થી 90% માઇક્રોપ્લાસ્ટિક્સને દૂર કરવામાં સફળ રહ્યું હતું. હાલમાં ગંદાપાણીને પ્રોસેસ કરવા માટે ઉપયોગમાં લેવાતા ઘણા કૃત્રિમ પોલિમરને તે પડકાર કરે છે. ભીંડો અને મેથી સમુદ્રના પાણીમાં, ભૂગર્ભજળમાં અને તાજા પાણીમાં શ્રેષ્ઠ કામ કરતા હતા. તે સૌથી વધુ અસરકારક નીવાયા હતા. આ પ્રગતિ વધતી વૈશ્વિક સંકટ માટે સલામત, સુલભ અને પર્યાવરણમિત્ર એવી ઉકેલો આપે છે. માઇક્રોપ્લાસ્ટિક્સ, જે ઔદ્યોગિક પ્રક્રિયાઓથી ઉદભવે છે અને પ્લાસ્ટિકના ભંગારને વધારે છે, તે માનવ પેશીઓમાં વધુને વધુ જોવા મળે છે. સ્ટ્રોક તથા કેન્સર જેવા ગંભીર સ્વાસ્થ્યના મુદ્દાઓ સાથે જોડાય છે. પ્લાન્ટ

આધારિત ઉકેલો તરફ વળીને, સંશોધનકારો પાણી પુરવઠામાં વધુ ઝેરી સંયોજનો રજૂ કર્યા વિના પ્લાસ્ટિક પ્રદૂષણના લાંબા ગાળાના પ્રભાવને કાબૂમાં લેવાની આશા રાખે છે. આ પદ્ધતિ સરળ, સ્કેલેબલ છે. આપણે પર્યાવરણીય સફાઇ અને પાણીની સલામતીને તેના દ્વારા એક સાથે જોડી શકી છીએ.

માનવી ક્યારેય નવા ચહેરાનું સર્જન કરી શકતો નથી
સપનાના રહસ્યો બાબતે છાશવારે જાતજાતની વાતો સાંભળવા મળતી હોય છે. ન્યુરોસાયન્ટ્સ કહે છે કે, સ્વપ્નવસ્થામાં માનવ મગજ સંપૂર્ણપણે નવા ચહેરાઓની શોધ કરી શકતું નથી.વાસ્તવમાં ઊંઘ દરમિયાન સપનામાં આપણે જે નવા જણાતા ચહેરાઓ જોઈએ છીએ તે દરેક ચહેરાનો આપણે પહેલાં ક્યાંક સામનો કરી ચૂક્યા હોય છીએ, પછી ભલે તે બહુ ટુંકી મુલાકાત હોય. પરંતુ પેરાનોર્મલ નિષ્ણાતો એક ડગલું આગળ વધીને કહે છે કે, સપનામાં આપણે જે અજાણ્યા ચહેરાઓ જોઈ છીએ તે અજાણ્યા ચહેરાઓ આત્માઓ અથવા ભૂત પ્રેતના ચહેરો હોઈ શકે છે.વૈજ્ઞાનિક મત મુજબ મગજની વિઝ્યુઅલ મેમરી આપણે આપણા જીવન દરમ્યાન જોયેલા લોકોની અસંખ્ય ઈમેજ મગજમાં સ્ટોર કરે છે, શેરીમાં જોયેલા અજાણ્યા લોકો, ફિલ્મી ચહેરાઓ અથવા કેટલીક અસ્પષ્ટ છબીઓ પણ તેમાં ઝળકતી હોય છે. આ સંગ્રહિત છાપ સપના દરમિયાન ફરી જાગી ઉઠે છે, આકૃતિઓ બનાવે છે

માનવી ક્યારેય નવા ચહેરાનું સર્જન કરી શકતો નથી

જે આપણને નવી લાગે છે પરંતુ તે ખરેખર વાસ્તવિક યાદોના ટુકડાઓ હોય છે. જોકે પેરાનોર્મલ સંશોધનકારો ઘટનાનું અલગ રીતે અર્થઘટન કરે છે. તેઓ દલીલ કરે છે કે સ્વપ્નનું સામ્રાજ્ય આધ્યાત્મિક ક્ષેત્ર અથવા અગમ દ્રષ્ટિનો દરવાજો ખોલે છે, જ્યારે તમે જાગતા હોય ત્યારે તમે તે જોઈ શકતા નથી તેવા ભેદને સમજવાની શક્તિ કે સંકેત આપે છે. આ દૃષ્ટિકોણ મુજબ, સપનામાં અજાણ્યા ચહેરાઓ ફક્ત મેમરી સ્ક્રેપ્સ જ નથી, પરંતુ વાસ્તવિક પ્રીસેન્સ તમને અવલોકન કરે છે. જ્યારે મુખ્ય પ્રવાહનું વિજ્ઞાન ભૂત પ્રેતની થિયરીને ટેકો આપતું નથી, પરંતુ આ વિચારે લોકોની કલ્પના પર કબજે કર્યો છે. તે ચેતના, સ્મૃતિ અને અગોચર વિશ્વ વચ્ચેની સીમાઓ વિશે માનવજાતની ઉત્સુકતાનું પ્રતિબિંબિત આપે છે.
શું તમે માનો છો કે અજાણ્યા ચહેરાઓ ફક્ત સંગ્રહિત યાદો અથવા કંઈક વધુ અલૌકિક છે, આ ઘટનાને પ્રકાશિત કરે છે કે કેવી રીતે સપના માનવ મનના સૌથી રહસ્યમય પાસાં છે. તે ન્યુરોસાયન્સ, મનોવિજ્ઞાન, પેરાનોર્મલ આપણાં ઊંઘ દરમિયાનના મગજના થિયેટરનું અંદર મિશ્રણ કરે છે. સપના મોહિત કરવાનું ચાલુ રાખે છે કારણ કે તે વાસ્તવિકતાના છુપાયેલા ભાગોનો સંકેત આપે છે, તે પ્રશ્ન ઉભો કરે છે કે શું પોપચા પાછળની આપણી દુનિયા કલ્પના કરતા કાઇક વધારે હોઈ શકે છે?

એ સાચું જ છે કે લંઘનં પરમ ઔષધં

ભારતમાં પરાપૂર્વથી ઉપવાસનો વિશેષ મહિમા છે. આપણા ધર્મ શાસ્ત્રો અને આરોગ્ય સાહિત્યમાં ઉપવાસ પર વિસ્તૃત વિવેચન છે. જૈનોમાં પણ ઉપવાસ એક અનિવાર્ય સાધના છે. આયુર્વેદમાં તેને શ્રેષ્ઠ ઔષધ કહેવામાં આવ્યું છે. ઉપવાસના ફાયદાઓ આપણે આપણી અંગત જીંદગીમાં તો અનુભવ્યા જ હોય પણ, હવે વૈજ્ઞાનિક પરીક્ષણોના આધાર પર તેને વૈશ્વિક સ્તરે પણ માન્યતા મળી રહી છે. આ અંતર્ગત
યુનિવર્સિટી ઓફ સધર્ન કેલિફોર્નિયાના ગ્રાઉન્ડ બ્રેકિંગ અધ્યયનમાં એવો નિષ્કર્ષ આપવામાં આવ્યો છે કે, ફક્ત 72 કલાકના ઉપવાસ કરવાથી આપણી રોગપ્રતિકારક શક્તિના સંપૂર્ણ પુનર્જીવનને સંભવ કરી શકાય છે. સંશોધનકારોએ એ પ્રસ્થાપિત કર્યું કે લાંબા સમય સુધી ઉપવાસથી શરીરના ગ્લુકોઝ અને ચરબીના પ્રમાણને ઘટાડે છે, તેને ડિટોક્સિફિકેશન માટે સક્રિય કરે છે જે ક્ષતિગ્રસ્ત કોષો અને ઝેરને દૂર કરે છે. એકવાર સામાન્ય આહાર ફરી શરૂ થાય પછી, સ્ટેમ સેલ્સ સક્રિય થાય છે, જેનાથી નવા, તંદુરસ્ત શ્વેત રક્તકણોનું ઉત્પાદન થાય છે. આ “રોગપ્રતિકારક રીબૂટ” અસર મનુષ્યમાં જોવા મળી હતી, જેમાં કીમોથેરાપીના દર્દીઓ ઉપવાસના ચક્ર પછી રોગપ્રતિકારક સ્વાસ્થ્યમાં નોંધપાત્ર સુધારો દર્શાવે છે. અગ્રણી સંશોધક ડો. વાલ્ટર લોન્ગોએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ઉપવાસ ઙઊંઅ નામના જીનને દબાવી દે છે. સ્ટેમ સેલને પુન: જીવન મોડમાં લઈ આવવા આ જીનને નિષ્ક્રિય કરવો અનિવાર્ય હોય છે. આ પ્રક્રિયા રોગપ્રતિકારક શક્તિને તેના જૂના નબળા ઘટકોનો સફાયો કરવા અને નવેસરથી પોતાને સક્રિય બનાવવાની

અનુકૂળતા આપે છે. જ્યારે અન્ય અવયવો માટેના વ્યાપક અસરોને સમજવા માટે વધુ અભ્યાસની જરૂર છે, ત્યારે તારણો સૂચવે છે કે ઉપવાસ ખાસ કરીને વૃદ્ધત્વ અથવા કેન્સરની સારવારને કારણે નબળી રોગપ્રતિકારક શક્તિવાળા વ્યક્તિઓ માટે પ્રતિરક્ષા વધારવા માટે શક્તિશાળી, ડ્રગ મુક્ત અભિગમ બની શકે છે ……

લાલ મકાઈ: દંતકથાથી વધુ રોમાંચક ઇતિહાસ

આપણે ફક્ત બે જ પ્રકારની મકાઇને ઓળખીએ છીએ, એક દેશી મકાઈ અને બીજી અમેરિકન મકાઈ. જોકે મકાઈના બીજા પણ ઘણા પ્રકાર છે, પણ આજે આપણે જિમ્મી રેડ કોર્ન વીશે વાત કરીશું. આ મકાઈ ફક્ત એક બીજી સામાન્ય મકાઈ નથી – તેના જીવનની વાતો સાચે જ એક દંતકથા જેવી છે. એક સમયે તેના અપવાદરૂપ સ્વાદ અને સોહામણા ચળકતા દેખાવ માટે ચાલ્ર્સટન બૂટલેગર્સની વાહવાહી મેળવ્યા બાદ 2000 ના દાયકાની શરૂઆતમાં આ લાલ મકાઈ લગભગ અદ્રશ્ય થઈ ગઈ હતી. દુનિયા ભરમાં તેના ફક્ત બે જ ડોડા વધ્યા હતા પરંતુ આભાર બીજ સંવર્ધક ટેડ ચ્યુનિંગનો કે તેણે આ જીમ્મી રેડ કોર્નને લુપ્ત થવાથી બચાવી લીધી. આ રેડ કોર્ન બીજને અમુક ખાસ ખેતરમાં પુન: વાવવામાં આવ્યા. આજે તે ફરી એકવાર લાઈન લાઈટમાં છે તે વ્હિસ્કી, ગ્રિટ્સ અને કોર્ન મીલમાં વપરાય છે. તેનો અદભૂત સ્વાદ અને સ્થિતિસ્થાપકતાનો કાલાતીત વારસો સાચવે છે.
આ લાલ મકાઇને જેમ્સ આઇલેન્ડ કોર્ન પણ કહેવામાં આવે છે. તેની અવિસ્મરણીય સોડમ અને સમૃદ્ધ, મધુર સ્વાદ તેને અનન્ય બનાવે છે. અમેરીકા અને પશ્ચિમના દેશોની અનેક વાનગીઓમાં તેનો બહોળો ઉપયોગ થાય છે. તે ભોજન અને નાસ્તો બનાવવા માટે મિલ્ડ કરી શકાય છે. જિમ્મી લાલ મકાઈની ખેતી અને તેના મૂળ તપાસીએ તો નેટિવ અમેરિકનો દ્વારા તેનો ઉપયોગ કરવામાં આવતો હોવાનો ઇતિહાસ છે. ત્યાર બાદ 1910 ની આસપાસ જ્યોર્જિયાના રિચાર્ડ હમ્ફ્રીઝ તેને

દક્ષિણ કેરોલિના લઇ આવ્યા હતા. તેનું ઉત્પાદન એક સમયે જ્યોર્જિયા અને દક્ષિણ કેરોલિનાના વિસ્તારોમાં લોકજીવનમાં મોટો ફાળો આપતું હતું. જેમ્સ આઇલેન્ડ લોકલ ટેડ ચ્યુનિંગે તેની ખેતી અને તેના બીજને બચાવીને વિવિધતાના લુપ્ત થવા સામે વિજય મેળવ્યો હતો.

માનવ મગજ: બ્રહ્માંડની સૌથી સતેજ કાર્યદક્ષ પ્રણાલી

પ્રકૃતિનું જો કો સહુથી વધુ આશ્ચર્યજનક સર્જન હોય તો તે માનવ મગજ છે. ફક્ત ચોવીસ જ કલાકમાંતે પૃથ્વી પરના તમામ સ્માર્ટફોન કરતાં વધુ ઇલેક્ટ્રિકલ આવેગ ઉત્પન્ન કરે છે. આપણી ખોપરીની અંદર વસતુ ફક્ત ત્રણ પાઉન્ડના વજનનું આ અંગ સતત સંકેતોનો મારો ચલાવતું રહે છે. શરીરની સર્વે હિલચાલનું સંકલન કરે છે. વિચારોની પ્રક્રિયા કરે છે, યાદો સંગ્રહિત કરે છે, અને આપણાં શરીરને જીવંત રાખે છે, અને આ બધું જ વીજળીક ગતિએ, આંખના પલકારામાં!
તેને યોગ્ય પરિપ્રેક્ષ્યમાં મૂકીએ તો, જ્યારે પણ આપણું મગજ ન્યુરોન્સ વચ્ચે સંકેત મોકલે છે, ત્યારે તે એક જટિલ સંદેશ વ્યવહાર નેટવર્કનો એક ભાગ હોય છે. માનવ નિર્મિત એવી સહુથી અદ્યતન તકનીકને પણ તે વામન પુરવાર કરે છે. જ્યારે સ્માર્ટફોન અને વૈશ્વિક નેટવર્ક વીજળી અને હાર્ડવેર પર આધાર રાખે છે, ત્યારે આપણું મગજ જૈવિક ન્યુરોન્સ અને રાસાયણિક સંકેતો સાથે આ વિચક્ષણ કામગીરી કરતું રહે છે. સાવ ધૂંધળો પ્રકાશ આપતા 20 વોટના બલ્બ જેટલી ઊર્જા સાથે તે આ તમામ કામ પાર પાડે છે. આ અતુલ્ય કાર્યક્ષમતા અને પ્રોસેસિંગ પાવર માનવ મગજને બ્રહ્માંડની સૌથી વધુ વ્યવહારદક્ષ પ્રણાલી બનાવે છે. તે ફક્ત વિચાર અને સર્જનાત્મકતા માટેની આપણી સંભાવનાને જ નહીં, પણ જીવવિજ્ઞાન અને ઊર્જાના નાજુક સંતુલનને પણ ઉજાગર કરે છે. આ માનસિક પ્રણાલી જ ચેતના સાથેનો આપણો સેતું બની રહે છે. રોજેરોજ અબજો ન્યુરોન સ્પાર્ક કરે છે, વિશ્વનું અર્થઘટન કરવા, સમસ્યાઓ હલ કરવા અને આપણને જીવંત રાખવા માટે સાથે મળીને કામ કરે છે. મગજની જટિલતાને સમજવાથી આપણું મન ખરેખર કેટલું અસાધારણ છે તેનું ભાન થાય છે.

હાઇ બ્લડ પ્રેશરને હળવાશથી લેશો તો ક્યારેક પસ્તાવું પડશે
હાઈ બ્લડ પ્રેશર અથવા તો હાયપરટેન્શન તરીકે ઓળખાતી આ સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાને ઘણા લોકો હળવાશથી લેતા હોય છે. જોકે હાઈ બીપી’નું બીજી ઓળખ એક સાયલન્ટ કીલર તરીકેની છે. હા, તે મુક કાતિલ જ છે. તે ભાગ્યે જ લક્ષણો દર્શાવે છે પરંતુ સમય જતાં શરીરને મૂંગા મોઢે હતું ના હતું કરી નાખે છે.

ટાઇપ V સભ્યતા અનેક અનેક બ્રહ્માંડોનું નિયમન કરવા સક્ષમ

લોહી જ્યારે ધમનીની દિવાલો પર સત્તત સખત દબાણ કરે છે ત્યારે તે હૃદયને મહત્તમ મહેનત કરવા વિવશ કરે છે અને રક્ત વાહિનીઓને નુકસાન થાય છે, જેના કારણે કેટલીક ગંભીર સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓ સર્જાય છે. અનિયંત્રિત હાઈ બ્લડ પ્રેશરનું સહુથી મોટું જોખમ એ હૃદય રોગ છે. ધમનીઓ પર સતત તાણ તેમને પાતળી અને સાંકડી કરી શકે છે, આમ હૃદયમાં લોહીનો પ્રવાહ ઘટે છે. તે હાર્ટ એટેક કે હાર્ટ ફેઈલ્યોર જોખમ વધારે છે. સમય જતાં હૃદયના સ્નાયુ વિસ્તૃત થઈ શકે છે, તે તેને ઓછા કાર્યક્ષમ બનાવે છે, જીવન માટે જોખમી અને ગૂંચવણભરી સ્વાસ્થ્ય સ્થિતિનું નિર્માણ કરી શકે છે.
સ્ટ્રોક માટે પણ હાઈ બ્લડ પ્રેશર એક મુખ્ય જોખમ પરિબળ છે. તેના કારણે મગજની નબળી અથવા સંકુચિત ધમનીઓમાં ભંગાણ થઈ શકે છે ક્યારેક તેમાં અવરોધ થઈ શકે છે, જે ઓક્સિજન પુરવઠો કાપીને મગજને કાયમી નુકસાન પહોંચાડે છે. આ અચાનક અને ચેતવણી વિના થઈ શકે છે. તેથી જ નિવારણ અને પ્રારંભિક નિયંત્રણને આવશ્યક બનાવે છે. જોકે હાયપરટેન્શનને જીવનશૈલીમાં ફેરફાર કરી મેનેજ કરી શકાય છે અને જો જરૂરી હોય તો, દવા. નિયમિત કસરત, સંતુલિત લો-સોડિયમ આહાર, વજન જાળવવું, આલ્કોહોલનું સેવન બંધ કરવું , આ બધું કુદરતી રીતે બ્લડ પ્રેશર ઓછું કરવામાં મદદ કરે છે. વહેલી તકે સમસ્યાઓ શોધી હૃદય અને મગજને સુરક્ષિત રાખવા માટે નિયમિત ચેકઅપ્સ નિર્ણાયક છે.

કવોંટમ ફિઝિક્સ કહે છે મૃત્યુ જેવી કોઈ ચીજ નથી

ક્વોન્ટમ ફિઝિક્સના ક્ષેત્રના છેલ્લા સંશોધનો મૃત્યુ અને ઈવન વાસ્તવિકતા અંગેની આપણી સમજને જ પડકારી રહ્યા છે. હાલમાં સહુનું ધ્યાન ખેંચી રહેલી બાયોસેન્ટ્રિઝમની થીયરી સૂચવે છે કે જીવન અને ચેતના ફક્ત બ્રહ્માંડની રેન્ડમ અકસ્માતો નથી બલ્કે તે જ તો તેનો પાયો છે. આ દૃષ્ટિકોણ મુજબ, મૃત્યુ એ જીવનની અંત નથી. તેના બદલે, તે ચેતનાની અનુભૂતિમાં આવતું પરિવર્તન છે. સરળ શબ્દોમાં કહીએ તો આપણે “વાસ્તવિકતા” તરીકે જે જોઈએ છીએ તે આપણે તેને

કેવી રીતે સમજીએ છીએ તેનાથી તે ઘનિષ્ઠ રીતે જોડાયેલ છે. બાયોસેન્ટ્રિઝમ વિચિત્ર લાગે તેવી વાત છે પરંતુ તેને સારી રીતે દસ્તાવેજીકૃત ક્વોન્ટમ ઇફેક્ટ્સ જેવા વૈજ્ઞાનિક સિદ્ધાંતનું સમર્થન છે. જ્યાં પદાર્થના કણો ભૂતકાળની ઘટનાઓને પ્રભાવિત કરે છે. આ પ્રયોગો બ્રહ્માંડનો સંકેત આપે છે જ્યાં ચેતના વાસ્તવિક છે તે આકાર આપવામાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે છે. જો આ સિદ્ધાંત સાચો હોય તો પછી મૃત્યુ પૂર્ણ વિરામ ન હોઈ શકે, પરંતુ મલ્ટિવર્સે જ્યાં બધી શક્યતાઓ સાથે અસ્તિત્વમાં છે ત્યાં અસ્તિત્વના બીજા સંસ્કરણમાં સંક્રમણ હોઈ શકે છે. હજી વિવાદાસ્પદ હોવા છતાં, આ વિચાર વૈજ્ઞાનિકો અને ફિલસૂફોમાં જીવન, ચેતના અને આપણે મરી ગયા પછી શું થાય છે તે વિશે વિચારવાની નવી રીત તરીકે ધ્યાન આકર્ષિત કરી રહ્યું છે.

અબજો અબજો ગેલન આલ્કોહોલ ભરેલું વાદળ ધરતીની વરસાદી સુગંધ અને માનવી

વરસાદી માહોલમાં કે વરસાદ પડ્યા પછી ધરતી જે સુગંધ મહેકાવે છે તેને અંગ્રેજીમાં ઙયિશિંભવજ્ઞિ – પેટ્રિકોર કહેવામાં આવે છે. સંપૂર્ણ પૃથ્વી પરની આ એક બહુ વિશિષ્ટ સુગંધ છે. માનવજાતનો તેની સાથેનો જે નાતો છે તે અસિત્વના ઇતિહાસની કહાની છે. આ અંગે એક અત્યંત આશ્ચર્યજનક અને નવીન વાત એ છે કે, લોહીની ગંધ પકડવાની શાર્ક માછલીની જે ક્ષમતા હોય છે તેના કરતાં માનવીની આ પેટ્રીકોર, એટલે કે વરસાદી ધરતીની સુગંધ પામવાની ક્ષમતા 200000 ગણી વધુ સતેજ હોય છે.. મેઘરાજા જ્યારે ગરમીથી ફાટ ફાટ થતી સૂકી ભઠ્ઠ ધરતીને આલિંગન આપી તેને તૃપ્ત કરવા આવે ત્યારે માઁ ધરતી તેના સ્વાગતમાં ધરતની કાયામાંથી એક અનેરી સુગંધ વછૂટે છે. તેની વૈજ્ઞાનિક સમજૂતી એમ છે કે તે સમયે માટીના બેક્ટેરિયામાંથી જિઓસ્મિન નામનું સંયોજન છૂટું પડે છે. જળ અને નવીકરણના સંકેત તરીકે ઉત્ક્રાંતિએ જ કદાચ આ ગંધ માટે માનવીના હૃદયમાં પ્રેમ રોપ્યો હશે. આપણો બેનમૂન ઘ્રાણેન્દ્રિય પ્રતિભાવ બતાવે છે કે માનવ મગજને પર્યાવરણીય ફેરફ

માટે કેટલું સરસ રીતે ટ્યુન કરવામાં આવ્યું છે – કેટલાક કિસ્સાઓમાં એપેક્સ શિકારી કરતાં પણ વધુ. તે માત્ર એક સુગંધ જ નથી – તે પ્રકૃતિ સાથેનું આપણું ગહન અને મૂળભૂતજોડાણ છે.

ટાઇપ ટ સભ્યતા, અનેક બ્રહ્માંડને સાંભળવા સક્ષમ

ટાઇપ ટ સિવિલાઈઝેશન, એટલે મલ્ટીવર્સ માસ્ટર્સ, એટલે કે બ્રહ્માંડોના નિયામક! તમે એમ ના સમજશો કે આ કોઈ ધર્મ કથા છે. ના, આ વાત છે વિજ્ઞાનની! કોઈ એવી સભ્યતાની કલ્પના કરી જુઓ જે એટલી એડવાન્સડ, એટલી પરિપૂર્ણ સુસજ્જ છે કે તે કેવળ તારાવિશ્વોને જ નિયંત્રિત કરતી નથી … તે પૂરા બ્રહ્માંડો ના બ્રહ્માંડને આદેશ આપી શકે છે. વિજ્ઞાનની ભાષામાં તેને ટ સિવિલાઇઝેશન કહેવામાં આવે છે. અહી તમને એક નવો શબ્દ જાણવા મળશે, ઊડ્ઢયિંક્ષમયમ ઊંફમિફતવયદ, તભફહય, આ શબ્દ પ્રયોગનો અર્થ એવો છે કે કોઈ પણ સભ્યતા કેટલી આંતરિક ઊર્જાનો ઉપયોગ કરે છે તેના પરથી તેને ફાળવવામાં આવતી શ્રેણી! કર્દાશેવ સ્કેલ અનુસાર, આપણે માની લીધેલી વાસ્તવિકતાની સીમાઓની પેલે પાર પણ કોઈ અસ્તિત્વમાં હશે જે બહુવિધ બ્રહ્માંડનો પ્રવાસ, તેનું નિર્માણ અને વિસર્જન પણ કરવા માટે સક્ષમ હશે. તે અસ્તિત્વ અવકાશ-સમયના તાણાવાણા સાથે મન વાંછિત રીતે વર્તી શકશે. તેઓ જુદા જુદા બ્રહ્માંડ વચ્ચે ઊર્જાની આપ લે કરી શકતા હશે, અંતરિક્ષ અને સમયનું નિયમન કરી શકતા હશે. તે લોકો નવી વાસ્તવિકતાનું સર્જન કરી પોતાના નવા ભૌતિક સિદ્ધાંતોની રચના કરી શકતા હશે. મનુષ્ય હજુ જ્યારે સભ્યતાની વિવિધ શ્રેણીઓમાં પ્રથમ શ્રેણીમાં પણ નથી સ્થાન પામ્યો ત્યારે અનંત વાસ્તવિકતાઓનું નિયમન કરતી સંસ્કૃતિનો વિચાર વિજ્ઞાન અને કલ્પનાની મર્યાદાને લાંઘી જાય છે. શું આ આપણા બૌદ્ધિક જીવનની અસ્તિત્વના રચયિતા બની રહેવાની અંતિમ નિયતિ હોઈ શકે કે પછી ટાઇપ ટ સભ્યતાના નિર્માતા એ જ છે જેને આપણે પહેલેથી જ “ઈશ્વર” કહીએ છીએ?