મુનીરને મળ્યા વધુ અધિકાર: પરમાણુ હથિયાર અને ત્રણેય સેનાઓ પર કંટ્રોલ

ખાસ-ખબર ન્યૂઝ ઇસ્લામાબાદ, તા.28
પાકિસ્તાનમાં, અસીમ મુનીર રાષ્ટ્રપતિ અને વડાપ્રધાન કરતાં વધુ શક્તિશાળી બનવાની તૈયારીમાં છે. તેમને ત્રણેય સશસ્ત્ર દળોના ચીફ ઓફ સ્ટાફ (ઈઉઋ) તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવી રહ્યા છે. આ પદ સંભાળતા જ તે પરમાણુ શસ્ત્રોની કમાન મેળવશે.
શાહબાઝ સરકાર આ માટે બંધારણમાં સુધારો કરી રહી છે. આજે સંસદના બંને ગૃહો, સેનેટ અને રાષ્ટ્રીય સભામાં આ સંબંધિત બિલ રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું. હવે તેના પર મતદાન થશે. આને 27મો બંધારણીય સુધારો કહેવામાં આવી રહ્યો છે. આ દ્વારા સરકાર સુપ્રીમ કોર્ટ અને અન્ય અદાલતોની સત્તા પણ ઘટાડવા જઈ રહી છે.
આ બિલને પાકિસ્તાનના ઇતિહાસમાં સૌથી વિવાદાસ્પદ અને મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. એવું કહેવાય છે કે તે દેશની ન્યાયિક વ્યવસ્થા અને લશ્ર્કરી માળખા બંનેમાં પરિવર્તન લાવશે.
27મા બંધારણીય સુધારા બિલને પસાર કરવા માટે બે તૃતીયાંશ બહુમતી જરૂૂરી રહેશે, એટલે કે સેનેટમાં 64 મત અને રાષ્ટ્રીય સભામાં 224 મત.
શાસક ગઠબંધન પાસે 96 સભ્યોની સેનેટમાં 65 મત છે, જે જરૂૂરી બહુમતી કરતા એક વધુ છે. નેશનલ એસેમ્બલીમાં, જેમાં 326 સક્રિય સભ્યો છે, સરકારને 233 ધારાસભ્યોનું સમર્થન છે.
આ આંકડાઓના આધારે, સરકાર પાસે બંને ગૃહોમાં સુધારાને પસાર કરવા માટે પૂરતી બહુમતી છે. પસાર થયા પછી, તેને રાષ્ટ્રપતિ પાસે તેમની સહી માટે મોકલવામાં આવશે.
કલમ 243, જે અગાઉ રાષ્ટ્રપતિને સશસ્ત્ર દળોના સુપ્રીમ કમાન્ડર તરીકે જાહેર કરતી હતી, તે હવે વ્યવહારમાં આર્મી ચીફને સર્વોચ્ચ બનાવશે. કાયદેસર રીતે, પાકિસ્તાનમાં ત્રણેય સશસ્ત્ર દળો રાષ્ટ્રપતિના આદેશ હેઠળ છે, અને રાષ્ટ્રપતિ વડાપ્રધાનની સલાહ પર આર્મી ચીફ, નેવી ચીફ અને એરફોર્સ ચીફની નિમણૂક કરે છે.
નવી જોગવાઈ હેઠળ, ચીફ ઓફ ડિફેન્સ ફોર્સિસ નામનું એક નવું પદ બનાવવામાં આવી રહ્યું છે. જોઈન્ટ ચીફ્સ ઓફ સ્ટાફ કમિટી (ઈઉંઈજઈ)ના ચેરમેનનું વર્તમાન પદ 27 નવેમ્બર, 2025ના રોજ નાબૂદ કરવામાં આવશે. વર્તમાન ઈઉંઈજઈ, જનરલ સાહિર શમશાદ મિર્ઝા, તે દિવસે નિવૃત્ત થઈ રહ્યા છે.
એકવાર (CJCSC)ની સ્થાપના થઈ ગયા પછી, ચીફ ઓફ આર્મી સ્ટાફ  પાસે સમગ્ર સશસ્ત્ર સેવાઓ: આર્મી, નેવી અને એરફોર્સ પર બંધારણીય સત્તા હશે. આનાથી, પ્રથમ વખત, બંધારણમાં સમાવિષ્ટ સર્વોચ્ચ લશ્ર્કરી શક્તિ તરીકે ચીફ ઓફ આર્મી સ્ટાફનું પદ કાયમી ધોરણે સ્થાપિત થશે.
અત્યાર સુધી, ઈઉંઈજઈ ત્રણેય સેવાઓ વચ્ચે સંકલન તંત્ર તરીકે સેવા આપતું હતું, જ્યારે વાસ્તવિક સત્તા આર્મી ચીફ પાસે હતી. હવે, બંને ઈઉઋમાં નિહિત થશે.
પાકિસ્તાની અખબાર ડોને નિષ્ણાતોને ટાંકીને અહેવાલ આપ્યો છે કે આનાથી દેશમાં સૈન્ય વધુ સશક્ત બનશે. નિષ્ણાતોએ જણાવ્યું હતું કે બંધારણીય સુધારો બંધારણમાં સૈન્યની સત્તાઓને કાયમી ધોરણે સમાવિષ્ટ કરશે.
આનો અર્થ એ થયો કે ભવિષ્યની કોઈપણ નાગરિક સરકાર આ ફેરફારોને સરળતાથી ઉલટાવી શકશે નહીં. વ્યવહારમાં, “રાષ્ટ્રપતિના સર્વોચ્ચ કમાન્ડર” ભૂમિકા ફક્ત ઔપચારિક રહેશે.