Budget Session 2024: મોદી સરકારના બીજા કાર્યકાળનું અંતિમ સત્ર આજથી શરૂ: આવતીકાલે વચગાળાનું બજેટ રજૂ થશે

નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ સંભવિત રીતે એપ્રિલ-મેમાં યોજાનારી લોકસભાની ચૂંટણી પહેલા 1 ફેબ્રુઆરીએ વચગાળાનું બજેટ રજૂ કરશે, નવી સરકાર ચાર્જ સંભાળ્યા બાદ સંપૂર્ણ બજેટ રજૂ કરશે

સંસદનું બજેટ સત્ર આજથી એટલે કે 31મી જાન્યુઆરીથી શરૂ થઈ રહ્યું છે. લોકસભા ચૂંટણી 2024 પહેલા મોદી સરકારના બીજા કાર્યકાળનું આ છેલ્લું બજેટ સત્ર હશે. વાત જાણે એમ છે કે, સંસદનું બજેટ સત્ર આજે એટલે કે બુધવારે રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુ બંને ગૃહોની સંયુક્ત બેઠકને સંબોધિત કરવાની સાથે શરૂ થશે. નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ સંભવિત રીતે એપ્રિલ-મેમાં યોજાનારી લોકસભાની ચૂંટણી પહેલા 1 ફેબ્રુઆરીએ વચગાળાનું બજેટ રજૂ કરશે. મહત્વનું છે કે, નવી સરકાર ચાર્જ સંભાળ્યા બાદ સંપૂર્ણ બજેટ રજૂ કરશે.

સંસદનું બજેટ સત્ર આજથી એટલે કે 31મી જાન્યુઆરીથી શરૂ થઈ રહ્યું છે અને 9મી ફેબ્રુઆરી સુધી ચાલશે. અહી મહત્વનું છે કે, આપણાં દેશના રાષ્ટ્રપતિ પહેલીવાર નવી સંસદને સંબોધશે. આજે રાષ્ટ્રપતિના સંબોધન સાથે સત્રની શરૂઆત થશે. નવી સંસદમાં સવારે 11 વાગ્યે રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુનું સંબોધન થશે. આ પહેલા વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સવારે 10.15 કલાકે મીડિયા સાથે વાત કરશે. 17મી લોકસભાનું 15મું સત્ર આજથી શરૂ થઈ રહ્યું છે અને ચૂંટણી પહેલા આ સરકારનું આ છેલ્લું સંસદ સત્ર છે. આ સત્ર દરમિયાન 1 ફેબ્રુઆરીએ નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ દેશને વચગાળાનું બજેટ રજૂ કરશે. માનવામાં આવી રહ્યું છે કે, જમ્મુ-કાશ્મીર સાથે સંબંધિત નાણાકીય બિલ સહિત ઘણા મહત્વપૂર્ણ બિલો ગૃહમાં રજૂ કરવામાં આવશે.

જાણો બજેટ પહેલાની સર્વપક્ષીય બેઠકમાં શું થયું ?
સંરક્ષણ પ્રધાન રાજનાથ સિંહની આગેવાનીમાં સર્વપક્ષીય બેઠક દરમિયાન વિપક્ષી નેતાઓએ અનેક મુદ્દા ઉઠાવ્યા હતા. કોંગ્રેસના વરિષ્ઠ નેતા કે. સુરેશે કહ્યું કે, પાર્ટી સત્ર દરમિયાન બેરોજગારી, મોંઘવારી, કૃષિ સંકટ અને જાતિ હિંસાથી પ્રભાવિત મણિપુરની સ્થિતિનો મુદ્દો ઉઠાવશે. તૃણમૂલ કોંગ્રેસના નેતા સુદીપ બંદોપાધ્યાયે જણાવ્યું હતું કે, નાણામંત્રીએ વચગાળાના બજેટમાં વિવિધ કેન્દ્રીય યોજનાઓ હેઠળ પશ્ચિમ બંગાળની લેણી રકમનો પણ સમાવેશ કરવો જોઈએ. તેમણે કહ્યું, તે દુર્ભાગ્યપૂર્ણ છે કે એક મુખ્યમંત્રીને રાજ્યને કેન્દ્રીય લેણાંની સમયસર ફાળવણીની માગણી સાથે હડતાળ પર બેસવું પડ્યું. સમાજવાદી પાર્ટીના નેતા એસટી હસને પૂજાના સ્થળોના કાયદાને મજબૂત કરવા પગલાં લેવાની માંગ કરી હતી. આ અધિનિયમ 15 ઓગસ્ટ 1947ના રોજ ધાર્મિક સ્થાનોને તેમની સ્થિતિ અનુસાર રૂપાંતર અને જાળવણી પર પ્રતિબંધ મૂકે છે.

શું હશે મુખ્ય એજન્ડા?
સંસદીય બાબતોના મંત્રી પ્રહલાદ જોશીએ મંગળવારે યોજાયેલી સર્વપક્ષીય બેઠકમાં કહ્યું કે, સીતારમણ જમ્મુ અને કાશ્મીર માટે પણ બજેટ રજૂ કરશે, જ્યાં રાષ્ટ્રપતિ શાસન છે. જોશીએ જણાવ્યું હતું કે, 9 ફેબ્રુઆરીના રોજ સમાપ્ત થનારી 17મી લોકસભાના આ ટૂંકા સત્રનો મુખ્ય એજન્ડા રાષ્ટ્રપતિનું સંબોધન, વચગાળાના બજેટની રજૂઆત અને રાષ્ટ્રપતિના અભિભાષણ પર આભાર પ્રસ્તાવ અને વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી દ્વારા તેના જવાબ પર ચર્ચા છે. બેઠક પછી સંસદીય બાબતોના પ્રધાન પ્રહલાદ જોશીએ જણાવ્યું હતું કે, બેઠકમાં વાતચીત “ખૂબ જ સૌહાર્દપૂર્ણ” હતી અને સરકાર આ ટૂંકા સત્ર દરમિયાન દરેક મુદ્દા પર ચર્ચા કરવા તૈયાર છે. જોશીએ કહ્યું કે, સરકાર પાસે બજેટ સત્ર માટે કોઈ કાયદાકીય એજન્ડા નથી અને તેનું મુખ્ય ધ્યાન રાષ્ટ્રપતિના સંબોધન, આભાર પ્રસ્તાવ પર ચર્ચા, વચગાળાના બજેટની રજૂઆત અને જમ્મુ અને કાશ્મીરના બજેટ પર રહેશે. જોશીએ કહ્યું, તેમણે સૂચનો આપ્યા છે, પરંતુ વર્તમાન લોકસભાનું આ છેલ્લું સત્ર હોવાથી. અમે કહ્યું છે કે, અમે તેને આગામી સત્રમાં તક આપીશું.

સર્વપક્ષીય બેઠકમાં કોણ- કોણ હતું હાજર ?
રાષ્ટ્રવાદી કોંગ્રેસ પાર્ટીના પ્રમુખ શરદ પવાર, જનતા દળ (યુનાઈટેડ)ના રામનાથ ઠાકુર અને તેલુગુ દેશમ પાર્ટીના જયદેવ ગલ્લા સર્વપક્ષીય બેઠકમાં હાજર રહેલા નેતાઓમાં સામેલ હતા. બેઠકમાં રાજ્યસભામાં વિપક્ષના નેતા મલ્લિકાર્જુન ખડગેનું પ્રતિનિધિત્વ કરનારા કોંગ્રેસના સાંસદ પ્રમોદ તિવારીએ જણાવ્યું હતું કે, તેમણે આસામમાં રાહુલ ગાંધીની આગેવાની હેઠળની ‘ભારત જોડો ન્યાય યાત્રા’ પરના “હિંસક હુમલા” અને તેના પર લાદવામાં આવેલા પ્રતિબંધો પર પોતાનો ગુસ્સો વ્યક્ત કર્યો હતો. તે રાજ્ય સરકાર દ્વારા. મુદ્દો ઉઠાવ્યો. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે કેન્દ્ર સરકાર ઝારખંડના મુખ્યપ્રધાન હેમંત સોરેન અને રાષ્ટ્રીય જનતા દળના વડા લાલુ પ્રસાદ જેવા વિપક્ષી નેતાઓને નિશાન બનાવવા માટે CBI અને EDનો દુરુપયોગ કરી રહી છે.

જાણો કેમ દરેક સત્ર પહેલા યોજાય છે સર્વપક્ષીય બેઠક
તમને જણાવી દઈએ કે, દરેક સત્ર પહેલા સર્વપક્ષીય બેઠક બોલાવવાની પરંપરા છે. સર્વપક્ષીય બેઠકમાં વિવિધ પક્ષોના નેતાઓ તેઓ જે મુદ્દાઓ સંસદમાં ઉઠાવવા માંગે છે તે પ્રકાશિત કરે છે. સરકાર તેમને તેના એજન્ડાની ઝલક આપે છે અને તેમના સહકાર માટે પૂછે છે.

વિપક્ષના 14 સસ્પેન્ડેડ સાંસદો બજેટ સત્રમાં ભાગ લઈ શકશે ?
વિપક્ષના તે 14 સાંસદો જેમને શિયાળુ સત્ર દરમિયાન સસ્પેન્ડ કરવામાં આવ્યા હતા અને તેમના કેસ વિશેષાધિકાર સમિતિઓને મોકલવામાં આવ્યા હતા તેઓ આજથી શરૂ થતા બજેટ સત્રમાં ભાગ લઈ શકશે. સંસદીય બાબતોના પ્રધાન પ્રહલાદ જોશીએ કહ્યું કે, લોકસભાના સ્પીકર ઓમ બિરલા અને રાજ્યસભાના અધ્યક્ષ જગદીપ ધનખરે આ સાંસદો અંગે સરકારની વિનંતીને સ્વીકારી છે. લોકસભા અને રાજ્યસભાની સંબંધિત વિશેષાધિકાર સમિતિઓએ ભલામણ કરી હતી કે, શિયાળુ સત્ર દરમિયાન સાંસદોએ તેમના વર્તન બદલ ખેદ વ્યક્ત કર્યા પછી તેમનું સસ્પેન્શન પાછું ખેંચી લેવામાં આવે. બંને ગૃહોમાં કુલ 146 વિપક્ષી સાંસદોને સસ્પેન્ડ કરવામાં આવ્યા હતા. જેમાં 100 લોકસભા અને 46 રાજ્યસભા સભ્યોનો સમાવેશ થાય છે. તેમાંથી 132 સાંસદોનું સસ્પેન્શન શિયાળુ સત્ર માટે હતું પરંતુ 14 સાંસદોના મામલા બંને ગૃહોની વિશેષાધિકાર સમિતિઓને મોકલવામાં આવ્યા હતા.