ઓસ્કાર એવોર્ડ્સમાં અપાયેલું એક અદ્ભુત વક્તવ્ય

પ્રસ્થાન:

મને એમ હતું મેં મારું જીવન એક ટ્રેજેડી છે પણ હવે મને સમજાયું કે તે એક કોમેડી છે.

– જોકર ફિલ્મમાં જોકર એવા હોકીને બોલેલો સંવાદ

હોકીન ફિનિક્સ જેવા અભિનેતાને કોઈ પરિચયની જરૂર નથી.

ગ્લેડિએટર, હર, જોકર જેવા ફિલ્મોમાં તેમણે ઉત્કૃષ્ટ અભિનય કરેલો છે. જોકે અહીં વાત કરવી છે તેમણે ઓસ્કાર એવોર્ડ સમારંભમાં આપેલ અદ્ભુત વક્તવ્યની. જોકર ફિલ્મમાં મુખ્ય પાત્ર ભજવવા બદલ તેમને શ્રેષ્ઠ મુખ્ય અભિનેતાનો ઓસ્કાર એવોર્ડ મળેલો ત્યારે તેમણે ઓસ્કાર એવોર્ડ્સના સર્વકાલીન મહાન વક્તવ્યમાંથી એક આપેલું. ઓવર ટુ હોકીન:

“હું અત્યારે ખૂબ જ કૃતજ્ઞતા અનુભવી રહ્યો છું. હું મારા અન્ય સાથી ઉમેદવારો કે આ રૂમમાં બેઠેલા અન્ય કોઈ પણ વ્યક્તિ કરતા પોતાને ચડિયાતો નથી માનતો, કારણ કે આપણો પ્રેમ એક જ છે-અને તે છે સિનેમાનો પ્રેમ. અભિવ્યક્તિના આ સ્વરૂપે મને ઘણું અસાધારણ જીવન આપ્યું છે. મને ખબર નથી કે આના વગર હું ક્યાં હોત.

પરંતુ મને લાગે છે કે આ ક્ષેત્રે મને અને આપણામાંથી ઘણાને જે સૌથી મોટી ભેટ આપી છે, તે છે-’અવાજ વગરના લોકોનો અવાજ’ બનવાની તક. આપણે અત્યારે જે ગંભીર મુદ્દાઓનો સામનો કરી રહ્યા છીએ તેના વિશે હું ઘણું વિચારી રહ્યો છું. ક્યારેક આપણને એવું લાગે છે કે આપણે અલગ-અલગ મુદ્દાઓ માટે લડી રહ્યા છીએ, પણ મને આ બધામાં એક સમાનતા દેખાય છે.

આપણે ભલે લિંગ અસમાનતા, જાતિવાદ, ક્વીઅર રાઈટ્સ (કૠઇઝચ+), આદિવાસીઓના અધિકારો કે પ્રાણીઓના અધિકારો વિશે વાત કરતા હોઈએ, પણ હકીકતમાં આપણે *’અન્યાય વિરુદ્ધની લડાઈ’* વિશે વાત કરી રહ્યા છીએ. આપણે એ માનસિકતા વિરુદ્ધ લડી રહ્યા છીએ કે જે માને છે કે-એક રાષ્ટ્ર, એક પ્રજાતિ, એક જાતિ અથવા એક લિંગને બીજા પર વર્ચસ્વ જમાવવાનો, તેને કાબૂમાં રાખવાનો અને સજાના ડર વગર તેનું શોષણ કરવાનો અધિકાર છે.

આપણે કુદરતી દુનિયાથી ઘણા દૂર થઈ ગયા છીએ. આપણામાંથી ઘણા ’અહંકાર-કેન્દ્રી’ (યલજ્ઞભયક્ષિશિંભ) વિચારધારાના ગુનેગાર છીએ-એવી માન્યતા કે આપણે જ આ બ્રહ્માંડનું કેન્દ્ર છીએ. આપણે પ્રકૃતિમાં જઈએ છીએ અને તેના સંસાધનોને લૂંટી લઈએ છીએ. આપણને એવું લાગે છે કે આપણને એક ગાયને કૃત્રિમ રીતે ગર્ભવતી કરવાનો અધિકાર છે, અને જ્યારે તે વાછરડાને જન્મ આપે છે, ત્યારે આપણે તેના બાળકને તેની પાસેથી છીનવી લઈએ છીએ-ભલે તેના આક્રંદના અવાજો સ્પષ્ટપણે સંભળાતા હોય. પછી આપણે તેનું દૂધ લઈએ છીએ જે વાસ્તવમાં તેના વાછરડા માટે હતું, અને તેને આપણી કોફી અને સીરિયલમાં નાખીએ છીએ.

આપણને વ્યક્તિગત પરિવર્તનના વિચારથી ડર લાગે છે કારણ કે આપણને લાગે છે કે આપણે કંઈક ગુમાવવું પડશે અથવા કંઈક ત્યાગ કરવો પડશે. પરંતુ મનુષ્યો જ્યારે પોતાની શ્રેષ્ઠ ક્ષમતા પર હોય છે, ત્યારે તેઓ અત્યંત સર્જનાત્મક અને પ્રતિભાશાળી હોય છે. જો આપણે પ્રેમ અને કરુણાને આપણા માર્ગદર્શક સિદ્ધાંતો બનાવીએ, તો આપણે એવી પદ્ધતિઓ વિકસાવી શકીએ જે તમામ જીવો અને પર્યાવરણ માટે ફાયદાકારક હોય.

હું મારા જીવનમાં ઘણો તોફાની રહ્યો છું. હું સ્વાર્થી રહ્યો છું, ક્યારેક ક્રૂર રહ્યો છું, કામ કરવામાં અઘરો રહ્યો છું અને અકૃતજ્ઞ પણ રહ્યો છું. પરંતુ આ રૂમમાં બેઠેલા તમારામાંથી ઘણાએ મને બીજી તક આપી છે. અને મને લાગે છે કે આપણે ત્યારે જ શ્રેષ્ઠ હોઈએ છીએ જ્યારે આપણે એકબીજાને ટેકો આપીએ છીએ. જ્યારે આપણે એકબીજાની જૂની ભૂલો માટે તેને નકારી કાઢવાને બદલે (ભફક્ષભયહ ભીહિીંયિ), એકબીજાને આગળ વધવામાં મદદ કરીએ છીએ, એકબીજાને શિક્ષિત કરીએ છીએ અને મોક્ષ કે સુધારા તરફ દોરી જઈએ છીએ, ત્યારે જ સાચી માનવતા દેખાય છે.”

 પૂર્ણાહુતિ: