ચીનમાં બાળકના જન્મ પર રૂપિયા 1.30 લાખની સહાય: વન ચાઈલ્ડ નીતિએ જન્મદર અડધો કર્યો

ખાસ-ખબર ન્યૂઝ ચીન, તા.30
ચીનમાં સરકારે બાળકને જન્મ આપવા બદલ માતા-પિતાને 1.30 લાખ રૂપિયા આપવાનો નિર્ણય લીધો છે. જન્મ દરમાં સતત ઘટાડાને કારણે સરકારે આ પગલું ભર્યું છે.
ચાઇના ડેઇલીના એક અહેવાલ મુજબ, બાળકના જન્મ પછી સરકાર સતત ત્રણ વર્ષ સુધી માતા-પિતાને વાર્ષિક 3,600 યુઆન (આશરે રૂ. 44,000) આપશે.
ચીનની 21% વસતિ 60 વર્ષથી વધુ ઉંમરની છે. ચીને લગભગ એક દાયકા પહેલા તેની વિવાદાસ્પદ “વન ચાઈલ્ડ પોલિસી” અંત લાવ્યો હતો, પરંતુ તેમ છતાં જન્મ દર ઘટી રહ્યો છે.
વિશ્ર્વના મોટા દેશોમાં ચીનનો જન્મ દર સૌથી ઓછો છે અને તે સતત ઘટી રહ્યો છે. 2016માં ચીનમાં 18 મિલિયન બાળકોનો જન્મ થયો હતો. 2023માં આ સંખ્યા ઘટીને 9 મિલિયન થઈ ગઈ.
માત્ર 7 વર્ષમાં ચીનનો જન્મ દર 50% ઘટ્યો. 2024માં આ સંખ્યા થોડી વધીને 9.5 મિલિયન થઈ ગઈ, પરંતુ મૃત્યુ દર જન્મ દર કરતા વધી ગયો હોવાથી કુલ વસતિમાં ઘટાડો ચાલુ રહ્યો.
સરકાર દર વર્ષે એવા માતા-પિતાને રોકડ રકમ આપશે જેમના બાળકો ત્રણ વર્ષથી ઓછી ઉંમરના છે. આ યોજના 1 જાન્યુઆરી, 2025થી અમલમાં આવશે. તેમાં એવા બાળકોનો પણ સમાવેશ થશે જેમની ઉંમર હાલમાં ત્રણ વર્ષથી ઓછી છે.
ચીની નાગરિકતા ધરાવતા બાળકોને ત્રણ વર્ષના થાય ત્યાં સુધી દર વર્ષે 3600 યુઆન આપવામાં આવશે. જો કોઈ બાળક વહેલું જન્મ્યું હોય, પરંતુ ત્રણ વર્ષથી ઓછું હોય, તો તેને આ યોજના હેઠળ જેટલા મહિનાઓ માટે આવરી લેવામાં આવ્યો છે તેના માટે પણ પૈસા મળશે.
ચીનના રાષ્ટ્રીય આરોગ્ય આયોગે જણાવ્યું હતું કે આ પહેલીવાર છે જ્યારે દેશભરમાં એકસમાન બાળ સંભાળ સબસિડી આપવામાં આવી રહી છે. દર વર્ષે લગભગ 20 મિલિયન પરિવારોને આનો લાભ મળવાની અપેક્ષા છે.
અગાઉ, ચીનના વિવિધ રાજ્યોમાં વિવિધ પ્રકારની યોજનાઓ ચલાવવામાં આવતી હતી, જેમાં મોટાભાગની સબસિડી ફક્ત બીજા કે ત્રીજા બાળક પર જ આપવામાં આવતી હતી, પરંતુ આ નવી યોજનામાં, બધા બાળકોને પ્રથમ, બીજા અને ત્રીજા ક્રમે સમાન સહાય આપવામાં આવશે.
નિષ્ણાતો માને છે કે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં ચીનમાં પહેલા બાળકના જન્મની સંખ્યામાં ભારે ઘટાડો થયો છે, તેથી આ યોજના આ સમસ્યાને ઉકેલવામાં પણ મદદ કરશે. એવું પણ કહેવામાં આવ્યું હતું કે ફક્ત પૈસા આપવાથી જન્મ દર વધશે નહીં, પરંતુ તેને પ્રસૂતિ રજા, બાળ સંભાળ સેવાઓ, શાળાઓ અને ઘરો જેવી અન્ય સુવિધાઓ સાથે પણ જોડવી જોઈએ. સરકાર ઓગસ્ટ 2025ના અંત સુધીમાં દેશભરમાં આ સબસિડી માટે અરજીઓ સ્વીકારવાનું શરૂૂ કરવાની યોજના ધરાવે છે. ચીન સરકાર વિવિધ પ્રદેશોને તેમની આર્થિક સ્થિતિ અનુસાર સહાય પૂરી પાડશે અને સ્થાનિક સરકારો પણ જો ઇચ્છે તો સબસિડીની રકમમાં વધારો કરી શકે છે, પરંતુ તેમણે ખર્ચ પોતે જ ઉઠાવવો પડશે.
બાળકોના ઉછેરની વાત આવે ત્યારે ચીન વિશ્ર્વના સૌથી મોંઘા દેશોમાંનો એક છે. યંગ પોપ્યુલેશન રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ અનુસાર, 17 વર્ષની ઉંમર સુધી બાળકનો ઉછેર કરવા માટે સરેરાશ 56 લાખ રૂૂપિયાનો ખર્ચ થાય છે.
જાન્યુઆરીમાં સરકારી આંકડા દર્શાવે છે કે 2024માં ચીનની વસતિમાં સતત ત્રીજા વર્ષે ઘટાડો થયો છે. 2024માં 9.54 મિલિયન બાળકોનો જન્મ થયો હતો, જે ગયા વર્ષ કરતા થોડો વધારે છે.
વિશ્ર્વ બેંક અને અન્ય આંતરરાષ્ટ્રીય એજન્સીઓ અનુસાર, 2100 સુધીમાં ચીનની વસતિ ઘટીને લગભગ 1 અબજ અથવા તેનાથી પણ ઓછી થઈ શકે છે. વસતિ વિષયક નિષ્ણાતો માને છે કે આ ઘટાડો ચીનના આર્થિક અને સામાજિક માળખા પર મોટી અસર કરી શકે છે.